Os artigos máis visitados da Wikipedia en galego, actualizados diariamente. Saber máis...
José Luis Mato Sanmartín, coñecido como Joselu ou Joselu Mato, nado en Stuttgart (Alemaña) o 27 de marzo de 1990, é un futbolista galego, que xoga de dianteiro no Al Gharafa de Qatar. Formado na canteira do Celta de Vigo, debutou co primeiro equipo celeste na Segunda División en 2009, e máis tarde militou en catro equipos da Primeira División, entre eles o máximo rival histórico do Celta, o Deportivo da Coruña; así como o Real Madrid, co que gañou unha liga e unha Liga de Campións. Xogou tamén tres anos na Bundesliga alemá (nas filas do Hoffenheim, o Eintracht Frankfurt e o Hannover 96) e outros tres na Premier League inglesa (vestindo as camisetas do Stoke City e o Newcastle).
O ácido litocólico é un ácido biliar secundario, que se orixina a partir das secrecións biliares. Deriva do ácido quenodesoxicólico da bile. Os conxugados do ácido quenodesoxicólico vertidos na bile, cando chegan ao colon, son procesados por acción bacteriana producindo ácido litocólico por redución do grupo hidroxilo do carbono 7.
Miguel Rafael Martos Sánchez, nado en Linares (Xaén) o 5 de maio de 1943, coñecido internacionalmente como Raphael, é un dos cantantes máis relevantes do tardofranquismo e dos comezos democráticos do Estado Español. Malia que cun ritmo menor, a día de hoxe segue en activo e ten grande aceptación nos países de fala hispana.
A acción social é toda acción que teña un sentido para quen a realizan, afectando a conduta doutros, orientándose a acción mencionada por devandita afectación. Unha acción é toda conduta humana na que o individuo, ou individuos que a producen, establécena cun sentido persoal. A acción social estará referida á conduta doutros.
Unha posición sexual é unha posición do corpo que a xente usa para relacións sexuais ou outras actividades sexuais. Os actos sexuais son xeralmente descritos polas posicións que adoptan os participantes para realizar eses actos. Aínda que as relacións sexuais xeralmente implican penetración do corpo dunha persoa por outra, as posicións sexuais normalmente implican actividades sexuais penetrativas ou actividades sexuais sen penetración.
Asia ( pronunciación ) é o maior e máis poboado dos cinco continentes do planeta Terra localizado principalmente nos hemisferios norte e oriental. Abrangue un terzo das partes sólidas da superficie da Terra e é responsábel por albergar case tres quintos da poboación mundial. Limita ó norte a (Rusia) co océano Glaciar Ártico, ó leste co océano Pacífico e ó sur co océano Índico, ó oeste co mar Vermello, onde se xunta coa África pola canle de Suez.
O Nadal na cultura popular galega
As festas do Nadal en Galicia comparten rituais coa mesma festividade de Nadal noutros lugares, aínda que se poden destacar algunhas peculiaridades. Comprenden diferentes celebracións entre os días 24 de decembro e o 6 de xaneiro e teñen como eixo a conmemoración do nacemento de Xesús, malia que os etnógrafos concordan en que as verdadeiras raíces son moi anteriores e están relacionadas co solsticio de inverno, sobre as que houbo unha superposición relixiosa .
A División Pacífico é unha división da Conferencia Oeste da NBA. Os cinco equipos actuais levan na división xa antes de que os Blazers e os Sonics foran movidos á nova División Noroeste. As divisións actuais existen dende o inicio da tempada 2004-2005. Os Phoenix Suns son os posuidores do título dende precisamente esa tempada.
Gastronomía é o estudo da relación entre cultura e alimento. A miúdo pénsase erroneamente que o termo gastronomía unicamente ten relación coa arte de cociñar e os pratos en torno a unha mesa. Isto é só unha pequena parte do campo de estudo desta disciplina e non sempre se pode afirmar que un cociñeiro sexa un gastrónomo.
Neptuno é o oitavo planeta a partir do Sol, e o máis afastado no noso sistema solar. No sistema solar, é o cuarto planeta máis grande por diámetro, o terceiro planeta máis masivo e o planeta xigante máis denso. Neptuno ten 17 veces a masa da Terra e é lixeiramente máis masivo que Urano, que ten 15 veces a masa da Terra pero non é tan denso.
Darth Vader é un personaxe de ficción e o antagonista principal da triloxía orixinal d'A guerra das galaxias (Star Wars). Anteriormente, Vader foi Anakin Skywalker, un lendario Cabaleiro Jedi. A primeira triloxía segue a Anakin no seu xurdimento heroico e a súa tráxica caída ao lado escuro da Forza, converténdoo en Vader.
Asgard ou Asgardarchaeota é un superfilo proposto que comprende un grupo de arqueas que contén proteínas sinatura eucariotas. Parece que os eucariotas, o dominio que contén os animais, plantas, fungos e protistas, xurdiron das Asgard, nunha rama que contiña as Heimdallarchaeota. Isto apoia a clasificación por medio do sistema de dous dominios en vez do sistema de tres dominios.
O estándar de exclusión de robots (tamén chamado protocolo de exclusión de robots ou protocolo robots.txt ) é unha forma de indicar aos exploradores web e a outros robots web que partes dun sitio web poden ver. Para darlle aos robots instrucións sobre a que páxinas dun sitio web poden acceder, os propietarios do sitio colocan un ficheiro de texto chamado robots.txt no directorio principal do seu sitio web, por exemplo http://www.example.com/robots.txt Arquivado 03 de outubro de 2013 en Wayback Machine.. Este ficheiro de texto indica aos robots a que partes do sitio poden acceder ou non.
O Apalpador, Apalpabarrigas ou Pandigueiro é a figura mítica dun xigante carboeiro, ligado á tradición do Nadal do que existen testemuñas nas comarcas de Sarria, Quiroga, Lemos, Terra de Trives e os Ancares, aínda que se está a recuperar en toda Galicia. O Apalpador baixa a noite do 24 ou 31 de decembro segundo a zona, para visitar os nenos, tocándolles no ventre para ver se comeron abondo durante o ano, deixándolles unha presada de castañas, eventualmente algún regalo e desexándolles que teñan un ano novo cheo de felicidade e fartura, murmurándolles "así esteas todo o ano".
A cerceta americana (Anas carolinensis ou Anas crecca carolinensis) é un pato que cría no norte do subcontinente norteamericano, agás as illas Aleutianas. A súa clasificación como especie separada da cerceta é aínda discutida e, por exemplo, a IUCN e BirdLife International (BirdLife International, 2004) non a consideran como diferentes. Outras autoridades si que o fan, baseándose en características de conduta (Laurie-Ahlberg & McKinney, 1979), morfolóxicas (Livezey, 1991), e moleculares (Johnson & Sorenson, 1999) (analizadas por Sangster et al., 2002).
Copa Intercontinental de Fútbol
A Copa Intercontinental ou Copa Europea-Suramericana é un extinto torneo de clubs de fútbol masculino que enfrentaba ano a ano aó campión de Europa (Liga de Campións) co campión da Suramérica (Copa Libertadores). O gañador de cada enfrontamento coroabase como Campión do Mundo (sendo os continentes moi máis desenvolvidos no mundo do fútbol naqueles anos) por ser a instancia máis alta á que podía chegar un club de fútbol oficialmente. Desde 1960 ata 1979 enfrontábanse nos países dos respectivos campións continentais e entre 1980 e 2004 disputouse nos meses de novembro ou decembro nas cidades xaponesas de Toquio (de 1980 a 2001) e Yokohama (de 2002 a 2004).
Galicia ( pronunciación ) ou Galiza ( pronunciación ) é unha nación recoñecida internacionalmente en 1933 e establecida xurídica e administrativamente dende 1978 como comunidade autónoma segundo a Constitución española co rango de nacionalidade histórica determinado no seu Estatuto de autonomía, dentro do Reino de España e a Comunidade Europea. O seu territorio está situado no extremo noroeste da Península Ibérica e linda, ao leste, coas comunidades autónomas de Asturias e Castela e León, ao oeste co océano Atlántico, ao norte co mar Cantábrico e ao sur coa República de Portugal. Ten como lingua propia o galego, de orixe común co portugués (ambas as dúas proveñen da lingua medieval coñecida como galego-portugués), e comparte oficialidade co castelán, que é oficial en toda España.
Michael Trent Reznor, nado o 17 de maio de 1965 en Mercer, Pensilvania, é un músico, compositor, multi-instrumentista e produtor estadounidense. É vocalista e principal compositor do proxecto de rock industrial Nine Inch Nails, que fundou en 1988 e do que foi oficialmente o único membro ata 2016. A primeira edición de Reznor coma Nine Inch Nails, Pretty Hate Machine de 1989, foi un éxito comercial, e dende entón leva editados 11 álbums de estudio co grupo.
A seguinte é unha lista alfabética das aves silvestres atopadas en Galicia. Inclúe tanto as especies habituais como as citas ocasionais, mesmo algunhas que hai anos que non se observan na Comunidade, a non ser que sexa desde hai moito tempo. Non se inclúen as aves domésticas (como por exemplo a galiña, pavo, ganso ou a avestruz) nin as aves ornamentais que se crían en catividade, aínda que si aquelas que, procedentes desta última situación, escaparon ou foron liberadas e xa se adaptaron á vida en liberdade ou están en vías de facelo.
The Thing é unha película estadounidense de 1982 dos xéneros de terror e ciencia ficción, dirixido por John Carpenter e con efectos especiais de Rob Bottini. A música é de Ennio Morricone e do propio director (non aparece nos créditos). O guión é de Bill Lancaster, claramente inspirado na película de 1951 The Thing from Another World.
Macapá é a capital e o maior concello do Estado brasileiro do Amapá. É a única capital de estado brasileira que non ten ligazón por estrada con outras capitais de estado. Está a 345 km de Belém do Pará, percorridos en 40 minutos de avión ou de 20 a 24 horas de barco, nas liñas regulares que funcionan na rexión.
O galego ([ɡaˈleɣo̝]) é unha lingua indoeuropea que pertence á póla de linguas románicas. É a lingua propia de Galicia, onde é falada por uns 2,4 millóns de galegos. Á parte de en Galicia, a lingua fálase tamén en territorios limítrofes con esta comunidade, aínda que sen estatuto de oficialidade (agás en casos puntuais, como na Veiga), así como pola diáspora galega que emigrou a outras partes de España, a América Latina, os Estados Unidos, Suíza e outros países de Europa.
O falcón peregrino (Falco peregrinus) é un falcón de talle medio, máis ou menos o dun corvo grande. É, se cadra, a ave do mundo cunha área de distribución máis ampla, que abrangue tódolos continentes agás a Antártida. Están especializados na caza de aves, que capturan no ar e que constitúen case as súas únicas presas.
Posición do misioneiro invertida
A posición da amazona é calquera posición sexual na que a muller está enriba do seu compañeiro sexual durante a actividade sexual. A posición máis comunmente asociada coa muller na parte superior adoita chamarse posición da vaqueira ou cabalgando, que deriva o seu nome da imaxe da muller que "monta" o home como vaqueira montando a cabalo. Nesta posición, o home adoita deitarse de costas coas pernas pechadas, mentres que a parella está a cabalo sobre el estendendo as pernas a cada lado, normalmente de xeonllos, coas canelas detrás, ou sentado sobre o sexo e as pernas da parella, mirando cara a adiante ou cara a atrás, e o home ou a muller insire o pene erecto do home na vaxina ou no ano da muller.
O bilurico solitario (Tringa solitaria) é unha pequena ave limícola de América, que en raras ocasións visita Europa. O nome do xénero Tringa é unha palabra neolatina creada por Aldrovandus en 1599 baseada no grego antigo trungas, un paxaro mencionado por Aristóteles. O nome específico solitaria vén do latín solus, "só".
Septimania é unha rexión histórica que corresponde, aproximadamente, á actual rexión de Languedoc-Rosellón no sueste de Francia. En época romana era a parte occidental da provincia da Narbonense. A denominación de "Septimania" comezou a utilizarse a partir da conquista visigótica en 462, máis pasaría a ser de uso máis frecuente a partir da ocupación carolinxia no 759.
O alimento é calquera substancia consumida para proporcionar apoio nutricional a un ser vivo. Os alimentos adoitan ser de orixe vexetal, animal ou fúngico e conteñen nutrientes esenciais, como carbohidratos, graxas, proteínas, vitaminas ou minerais. A substancia é inxerida por un organismo e asimilada polas células do organismo para proporcionar enerxía, manter a vida.
Fernán Vello foi un trobador portugués, que estivo activo na segunda metade do século XIII. Era fillo bastardo de Gongalo Pires Velho, da mediana nobreza de Entre Douro e Minho. É posíbel que estivera na corte de Afonso X, onde participaría no ciclo satírico contra María Balteira. Foi autor de 11 textos: 9 cantigas de amor, 1 cantiga de amigo e 1 cantiga de escarnio.
O persa ou parsi (فارسی, fārsī) é unha lingua irania occidental, pertencente á rama das linguas iranias da subdivisión das linguas indoiranias da familia indoeuropea. O persa é unha lingua pluricéntrica falada e usada oficialmente en Irán, Afganistán e Taxiquistán en tres variedades estandarizadas mutuamente intelixibles, chamadas persa iraniano (coñecida oficialmente como persa), persa dari (coñecida oficialmente como dari dende 1964) e persa taxico (coñecida oficialmente como taxico dende 1999). Tamén é falada nativamente na variedade taxica por unha poboación significativa dentro de Uzbekistán, así como noutras rexións cunha historia dentro da esfera cultural do Grande Irán.
A masturbacion coas mamas ou coito mamario é un acto sexual, que se realiza como preludio ou como sexo sen penetración, que implica a estimulación do pene cos peitos dunha muller e viceversa. Implica colocar o pene entre os peitos dunha muller e mover o pene cara a arriba e abaixo para simular a penetración sexual e para crear pracer sexual. Pódese usar como alternativa a unha masturbación manual.
Pterocles é un xénero de aves da familia dos pteróclidos, chamadas gangas ou cortizois. Inclúe todas as espeies da familia excepto dúas especies de Asia central do xénero Syrrhaptes (gangas das estepas). Estas gangas teñen cabezas e pescozos pequenos como os das pombas, pero corpos robustos e compactos.
Guabonito é un accidente anular brillante da lúa Titán do planeta Saturno. Guabonito foi visto por primeira vez a través de imaxes tomadas pola sonda Cassini en outubro do 2004 e foi observado en varias ocasións máis con posterioridade. Este accidente xeolóxico de aneis concéntricos duns 90 km de ancho está situado na rexión escura de Shangri-La, preto da fronteira con Xanadu, está centrado a 10,9° Latitude Sur , 150,8° Lonxitude Oeste.
A Galipedia é o nome co que se coñece popularmente a Wikipedia en lingua galega. Comezou a publicarse o 8 de marzo de 2003, é unha enciclopedia en liña de acceso libre, con todos os seus contidos en aberto e editados de forma colectiva en lingua galega. O 4 de marzo de 2013, catro días antes do décimo aniversario, superou os 100 000 artigos, e actualmente ten un total de 217.158.
O árabe levantino, tamén chamado shami (شامي; šāmi, ou اللهجة الشامية el-lahje š-šāmiyye) é unha variedade do árabe falada no Levante mediterráneo: en Siria, Xordania, o Líbano, Palestina, Israel e o sur de Turquía (historicamente en Adana, Mersin e Hatay). Con máis de 44 millóns de falantes, o árabe levantino é, xunto ao exipcio, unha das dúas variedades de prestixio do árabe falado comprensibles en todo o mundo árabe. O árabe.
Gonzalo de Mondoñedo, coas variantes Gonzalo Froilaz ou Gonzalo Arias, tamén coñecido como San Gonzalo, foi un nobre e relixioso galego, membro da familia Froilaz-Traba, fillo de Froila Bermúdez e irmán de Pedro Froilaz, conde de Galiza e Trastámara. Ocupou o bispado de Mondoñedo entre os anos 1070 e 1108. Durante o seu mandato impulsou a obra románica da Catedral de San Martiño de Mondoñedo (Foz) e mantivo varios preitos territoriais tentando conservar os dominios da súa diocese.
O sexo anal é unha práctica sexual que consiste na introdución do pene erecto no ano e o recto da parella, co fin de obter pracer. Outras formas de sexo anal inclúen o fingering, o uso de xoguetes sexuais, o sexo oral realizado no ano (anilingus), e o pegging. O termo sexo anal refírese máis comunmente á penetración do pene no ano, mais algunhas fontes refírense a coito anal para a penetración anal, e sexo anal para calquera forma actividade sexual, especialmente en parellas, e oposta á masturbación anal.
Hildegart Rodríguez Carballeira
Hildegart Rodríguez Carballeira, nada en Madrid o 9 de decembro de 1914 e finada o 9 de xuño de 1933, foi unha nena prodixio, concibida pola súa nai como o modelo de muller do futuro. Con tres anos escribía e con oito falaba seis idiomas. Acabou a carreira de Dereito con 17 anos e foi membro activa do PSOE e despois do Partido Republicano Democrático Federal.
Building Safer Communities. Risk Governance, Spatial Planning and Responses to Natural Hazards
Building Safer Communities. Risk Governance, Spatial Planning and Responses to Natural Hazards é un libro editado por Urbano Fra Paleo en 2009 e publicado por IOS Press.
O acceso libre é un movemento xurdido nos anos noventa co obxecto de artellar un novo sistema de comunicación científica a través das novas tecnoloxías. Xorde fundamentalmente a causa dos fortes incrementos de prezos das revistas científicas, debidos ó carácter monopolístico que lle imprimiron á información científica os grandes grupos editoriais internacionais. Nado de proxectos individuais como ArXiv.org, está sendo asumido polos organismos de investigación (Declaración de Berlín) e por institucións políticas de investigación (Parlamento británico).
O tizón de Nadal ou cepo de Nadal (tamén cachopo de Nadal) é un gran madeiro que na Noiteboa se prende na lareira coidadosamente limpa e varrida. É unha tradición ancestral galega e doutras partes do centro e oeste de Europa ligada a ritos pagáns indoeuropeos e celtas das celebracións do solsticio de inverno. Simboliza destruír o vello para dar paso ao novo.
Colocación do pronome átono en galego
Ir ao índice do Curso de lingua galega. Tamén pode consultar a Normativa oficial do galego.
Alfonso Daniel Rodríguez Castelao
Alfonso Daniel Manuel Rodríguez Castelao, nado en Rianxo o 29 de xaneiro de 1886 e finado no exilio en Buenos Aires (Arxentina) o 7 de xaneiro de 1950, está considerado o Pai do nacionalismo galego. Castelao foi un intelectual comprometido coa terra e co país. Na súa persoa reuníanse as facetas de narrador, ensaísta, dramaturgo, debuxante e político galego, chegando a ser a figura máis importante da cultura galega do século XX. Ademais, estudou medicina, pero confesaba: "Fíxenme médico por amor ao meu pai; non exerzo a profesión por amor á humanidade".
O Kitāb Rūŷar ou Libro de Roxerio (en árabe: Nuzhat al-mushtāq fi'khtirāq al-āfāq نزهة المشتاق في اختراق الآفاق; lit. "O libro de agradables viaxes a terras afastadas"), a miúdo coñecido como Tabula Rogeriana (en latín), é unha obra xeográfica na que se fai unha descrición do mundo, e que incorpora un mapamundi. Foi realizada en 1154 polo xeógrafo e cartógrafo almorábide Muhammad al-Idrisí, a petición de Roxerio II de Sicilia, rei normando de Sicilia.
Lycium barbarum (ás veces tamén catalogada coma Lycium chinense), chamada vulgarmente cambroeira chinesa é unha especie de planta fanerógama pertencente á familia Solanaceae, macrofanerófito caducifolio orixinario da China, mais introducido e amplamente naturalizado en Europa. É coñecida polos seus froitos, unhas bagas antioxidantes coñecidas coma goxis.
Margarida Valdemarsdotter, nada en Søborg (actual Dinamarca) en 1353 e finada en Flensburgo (Holstein) en 1412, foi raíña de Dinamarca e Noruega (entre 1387 e 1412), e de Suecia (de 1389 a 1412). Fundadora do pacto de unión coñecido como a Unión de Kalmar, foi o primeiro monarca que gobernou os tres reinos nórdicos (incluíndo Groenlandia, Islandia, as Illas Feroe e as Orcadas, entón pertencentes a Noruega, e Finlandia, que formaba parte de Suecia). É unha das figuras máis destacadas de toda a historia dos países nórdicos.
Lista de nomes masculinos en galego
Esta é unha lista alfabética de nomes masculinos en galego, indicándose en cada un deles a súa orixe e significado.
AWStats é unha ferramenta de código aberto que realiza informes analíticos das páxinas web, fornecendo datos de servizos de Internet como un servidor web, streaming, correo e FTP. AWstats analiza os ficheiro de log do servidor, e en base a eles produce informes en linguaxe de programación HTML. Os datos son presentados visualmente en informes de táboas e gráficas.
A Coruña é unha cidade e concello no noroeste de Galicia, bañada polo océano Atlántico, nas Rías Altas. É a capital da provincia da Coruña e a cabeza da súa comarca, que ademais do seu propio concello inclúe os de Abegondo, Arteixo, Bergondo, Cambre, Carral, Culleredo, Oleiros e Sada. Con 247.376 habitantes (INE 2023), é o segundo municipio máis poboado de Galicia e o máis densamente poboado, con 6472,38 hab/km².
A química é a ciencia natural que estuda a composición, estrutura e propiedades da materia xa sexa en forma de elementos, especies, compostos, mesturas ou outras substancias, así como os cambios que estas experimentan durante as reaccións e a súa relación coa enerxía química. Linus Pauling definiuna como a ciencia que estuda as substancias, a súa estrutura (tipos e formas de acomodo dos átomos), as súas propiedades e as reaccións que as transforman noutras substancias en referencia co tempo. A química, a través dunha das súas ramas coñecida como química supramolecular, ocúpase principalmente das agrupacións supratómicas, como son os gases, as moléculas, os cristais e os metais, estudando a súa composición, propiedades estatísticas, transformacións e reaccións, aínda que a química xeral tamén inclúe a comprensión das propiedades e interaccións da materia a escala atómica.
Estevo de Inglaterra, nado en 1092 ou 1096 e finado o 25 de outubro de 1154, frecuentemente referido como Estevo de Blois, foi Rei de Inglaterra dende o 22 de decembro de 1135 ata a súa morte en 1154. Foi conde de Boloña iure uxoris dende 1125 ata 1147 e Duque de Normandía dende 1135 ata 1144. O seu reinado estivo marcado pola Anarquía, unha guerra civil coa súa curmá e rival, a Emperatriz Matilde, cuxo fillo, Henrique II, sucedeu a Estevo como o primeiro dos reis anxevinos de Inglaterra.