ସର୍ବାଧିକ ପଠିତ ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ପ୍ରସଙ୍ଗସମୂହ । ସବୁଦିନ ଅପଡେଟ ହେଉଥାଏ । Learn more...
ରଥଯାତ୍ରା (ରଥ, ଘୋଷଯାତ୍ରା ଓ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣା) ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀଠାରେ ପାଳିତ ଓ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଏକ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ । ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ଯାତ୍ରା ରୂପେ ପୁରୀର ରଥଯାତ୍ରା ସର୍ବପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଏହା ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ଦ୍ୱାଦଶ ଯାତ୍ରାର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ । ଏହି ଯାତ୍ରା ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱିତୀୟା ତିଥି ଦିନ ପାଳିତ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଯାତ୍ରା ଘୋଷ ଯାତ୍ରା, ମହାବେଦୀ ମହୋତ୍ସବ, ପତିତପାବନ ଯାତ୍ରା, ଉତ୍ତରାଭିମୁଖୀ ଯାତ୍ରା, ନବଦିନାତ୍ମିକା ଯାତ୍ରା, ଦଶାବତାର ଯାତ୍ରା, ଗୁଣ୍ଡିଚା ମହୋତ୍ସବ ଓ ଆଡ଼ପ ଯାତ୍ରା ନାମରେ ବିଭିନ୍ନ ଶାସ୍ତ୍ର, ପୁରାଣ ଓ ଲୋକ କଥାରେ ଅଭିହିତ । ପୁରୀ ବ୍ୟତୀତ ରଥଯାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୬୦ରୁ ଅଧିକ ସ୍ଥାନରେ ପାଳିତ ହେଉଛି । ବିଭିନ୍ନ ମତରେ ରଥଯାତ୍ରାର ୮ଟି ଅଙ୍ଗ ରହିଛି, ଯାହାକୁ ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ବିଧି କୁହାଯାଏ । ୧. ସ୍ନାନ ଉତ୍ସବ, ୨. ଅନବସର, ୩.
ପାଣିପାଗ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Weather) ବାୟୁମଣ୍ଡଳର (atmosphere) ଏକ ଅବସ୍ଥାକୁ ବୁଝାଏ ଯେଉଁଥିରୁ ପାଗ କେତେ ଡିଗ୍ରୀ ଗରମ ବା ଥଣ୍ଡା, ଓଦା ବା ଶୁଷ୍କ, ଶାନ୍ତ ବା ତୋଫାନୀ, ପରିଷ୍କାର ବା ମେଘୁଆ ରହିବ, ତାହାର ବର୍ଣ୍ଣନା ମିଳେ । ଅଧିକାଂଶ ପାଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ସ୍ଟ୍ରାଟୋସ୍ଫିଅରର (stratosphere) ଠିକ୍ ତଳ ଭାଗରେ ଥିବା ଟ୍ରୋଫୋସ୍ଫିଅରରେ (troposphere) ହୁଏ । ଦୈନନ୍ଦିନ ଉତ୍ତାପ ଓ ପ୍ରେସିପିଟେସନ (precipitation) କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ପାଣିପାଗ କୁହାଯାଏ ଓ ଦୀର୍ଘ ସମୟରେ ପାଗର ହାରାହାରି ଅବସ୍ଥାକୁ ଜଳବାୟୁ (climate) କୁହାଯାଏ । ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ଭାବରେ କୌଣସି ବିଷୟର ଅବତାରଣା ନଥିଲେ ପାଣିପାଗକୁ ପୃଥିବୀର (Earth) ପାଣିପାଗ ବୁଝାଏ ।
କାନ୍ତକବି ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର (୯ ଡିସେମ୍ବର ୧୮୮୮- ୨୪ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୩) ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଭାରତୀୟ-ଓଡ଼ିଆ କବି ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶାର ରାଜ୍ୟ ସଂଗୀତ ବନ୍ଦେ ଉତ୍କଳ ଜନନୀ ରଚନା କରିଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଆ କବିତା, ଗଳ୍ପ, ଉପନ୍ୟାସ, ବ୍ୟଙ୍ଗ-ସାହିତ୍ୟ ଓ ଲାଳିକା ଆଦି ମଧ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ରଚନାବଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଉପନ୍ୟାସ କଣାମାମୁଁ ଓ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ବୁଢ଼ା ଶଙ୍ଖାରୀ,ସ୍ୱରାଜ ଓ ସ୍ୱଦେଶୀ କବିତା ସଂକଳନ ତଥା "ଡିମ୍ବକ୍ରେସି ସଭା", "ହନୁମନ୍ତ ବସ୍ତ୍ରହରଣ", "ସମସ୍ୟା" ଆଦି ବ୍ୟଙ୍ଗ ନାଟକ ଅନ୍ୟତମ । ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ରାଜନେତା ଓ ଜନପ୍ରିୟ ଲେଖକ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ମହାପାତ୍ର ଥିଲେ ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ।
ଅତିବଡ଼ି ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ (୧୪୮୭-୧୫୪୭) (କେତେକ ମତ ଦେଇଥାନ୍ତି ତାଙ୍କ ଜୀବନ କାଳ (୧୪୯୨-୧୫୫୨) ଭିତରେ) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି ଓ ସାଧକ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ପଞ୍ଚସଖାଙ୍କ (ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଭକ୍ତକବିଙ୍କ ସମାହାର; ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦ ଦାସ, ବଳରାମ ଦାସ, ଶିଶୁ ଅନନ୍ତ ଦାସ, ଯଶୋବନ୍ତ ଦାସ) ଭିତରୁ ଜଣେ । ଏହି ପଞ୍ଚସଖା ଓଡ଼ିଶାରେ "ଭକ୍ତି" ଧାରାର ଆବାହକ ଥିଲେ । ଚୈତନ୍ୟ ଦେବଙ୍କ ପୁରୀ ଆଗମନ ସମୟରେ ସେ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସଙ୍କ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପ୍ରୀତ ହୋଇ ସମ୍ମାନରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ "ଅତିବଡ଼ି" ଡାକୁଥିଲେ (ଅର୍ଥାତ "ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଭକ୍ତ") । ଜଗନ୍ନାଥ ଓଡ଼ିଆ ଭାଗବତର ରଚନା କରିଥିଲେ ।
ଗୋଦାବରୀଶ ମିଶ୍ର (୨୬ ଅକ୍ଟୋବର ୧୮୮୬ - ୨୬ ଜୁଲାଇ ୧୯୫୬) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି, ଗାଳ୍ପିକ ଓ ନାଟ୍ୟକାର ଥିଲେ । ସେ ଆଧୁନିକ ପଞ୍ଚସଖାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଓ ପଣ୍ଡିତ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ସତ୍ୟବାଦୀ ବନ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷକତା କରିଥିଲେ । ସେ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତିଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମଣ୍ଡଳରେ ଅର୍ଥ ଓ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ । ସେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରତିଷ୍ଠାରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ମନୋଜ ଦାସ ( ୨୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୪ - ୨୭ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୧) ଓଡ଼ିଆ ଓ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାର ଜଣେ ଗାଳ୍ପିକ ଓ ଔପନ୍ୟାସିକ ଥିଲେ । ସେ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ, ଭ୍ରମଣ କାହାଣୀ, କବିତା, ପ୍ରବନ୍ଧ ଆଦି ସାହିତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ । ସେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଠାରୁ ସେ ୨୦୦୧ ମସିହାରେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ଓ ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ପଦ୍ମ ଭୂଷଣ ପାଇବା ସହ ପାଞ୍ଚଟି ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଡକ୍ଟରେଟ୍ ଉପାଧି, ସରସ୍ୱତୀ ସମ୍ମାନ, ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀରୁ ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନ ଏବଂ ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଫେଲୋସିପ ପାଇଥିଲେ । ସେ ଟାଇମସ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ, ହିନ୍ଦୁସ୍ଥାନ ଟାଇମସ, ଦି ହିନ୍ଦୁ, ଷ୍ଟେଟ୍ସମ୍ୟାନ ଆଦି ଅନେକ ଦୈନିକ ଖବରକାଗଜରେ ଲେଖାମାନ ଲେଖିଥିଲେ ।
ଉପକ୍ରମ: ରଥଯାତ୍ରା (ଘୋଷଯାତ୍ରା ଓ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା) । ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ଯାତ୍ରା ରୂପେ ପୁରୀର ରଥଯାତ୍ରା ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଏହା ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ଦ୍ୱାଦଶ ଯାତ୍ରାର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ । ସମଗ୍ର ଭାରତବର୍ଷରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଯେତେ ପ୍ରକାରର ରଥ ବ୍ୟବହାରରେ ଆସୁଛି, ତାହା ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ତିନି ରଥ ନିର୍ମାଣ ଶୈଳୀ ଅତୀବ ରହସ୍ୟମୟ । ବହୁ ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରୁ ରଥତ୍ରୟର ନିର୍ମାଣ ପଦ୍ଧତି ଶିଳ୍ପଶାସ୍ତ୍ରାନୁମୋଦିତ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଷ ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ ଶ୍ରୀନଅର ସମ୍ମୁଖସ୍ଥ ରଥ ଖଳାରେ ନୂତନ ଭାବେ ତିନୋଟି ରଥର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ। ଏ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ତଥା ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ, ବିଧି ବିଭାଗ, ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନ, ପୋଲିସ ପ୍ରଶାସନ ଓ ପୌର ପ୍ରଶାସନଦ୍ୱାରା ମିଳିତ ଭାବେ ସମ୍ପାଦିତ ହୋଇଥାଏ। ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ତିନି ଠାକୁରଙ୍କ ପାଇଁ ତିନୋଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରଥର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହି ଆସିଛି । ସାମ୍ୟ ଓ ମୈତ୍ରୀର ପ୍ରତୀକ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମହାପ୍ରଭୁ ଯେଉଁ ରଥରେ ବିରାଜମାନ କରି ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିରକୁ ନବ ଦିନ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି, ସେ ରଥର ନାମ ନନ୍ଦିଘୋଷ।
ଶୂଦ୍ରମୁନି ସାରଳା ଦାସ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ଜଣେ ମହାନ ସାଧକ ଥିଲେ ଓ ପୁରାତନ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ବଳିଷ୍ଠ ସାହିତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମ ପୁରାଣ ରଚନା କରିଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶାର ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର "ତେନ୍ତୁଳିପଦା"ଠାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ନାମ ଥିଲା "ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱର ପରିଡ଼ା", ପରେ ଝଙ୍କଡ ବାସିନୀ ଦେବୀ ମା ଶାରଳାଙ୍କଠାରୁ ବର ପାଇ କବି ହୋଇଥିବାରୁ ସେ ନିଜେ ଆପଣାକୁ 'ସାରଳା ଦାସ' ବୋଲି ପରିଚିତ କରାଇଥିଲେ ।
ତୀବ୍ର ଗୁରୁତର ଶ୍ୱାସରୋଗ କରୋନାଭାଇରସ ୨ଦ୍ୱାରା (SARS-CoV-2) ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ କରୋନାଭୂତାଣୁର ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ମହାମାରୀ ୨୦୧୯ (କୋଭିଡ-୧୯/COVID-19) ପ୍ରଥମେ ୨୦୨୦ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୬ ତାରିଖରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ବ୍ୟାପିଥିବା କଥା ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଥିଲା । ପ୍ରଥମ ସଂକ୍ରମିତ ରୋଗୀ ଇଟାଲୀରୁ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ ଦେଇ ଫେରିଥିବା ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ । ରୋଗ ଚିହ୍ନଟ ହେବା ପରେ ସେ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ କ୍ୟାପିଟାଲ ହସପିଟାଲରେ ଚିକିତ୍ସିତ ହୋଇ ଅପ୍ରେଲ ୩ ତାରିଖ ଦିନ ସୁସ୍ଥ ହୋଇ ବାହାରିଥିଲେ । ଅପ୍ରେଲ ୪ ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାର ମୋଟ ରୋଗୀ ସଂଖ୍ୟା ୨୦ ହୋଇଥିଲା । ଆଗରୁ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ୨୦୨୦ ଅପ୍ରେଲ ୨୪ରୁ ଅପ୍ରେଲ ୧୪ ଯାଏ ଲାଗୁ ହୋଇଥିବା ତାଲାବନ୍ଦ (ଲକଡାଉନ) ଭିତରେ କୋଭିଡ-୧୯ ଅଧିକ ବ୍ୟାପିବାରୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଭୁବନେଶ୍ୱର, କଟକ ଓ ଭଦ୍ରକ ୪୮ ଘଣ୍ଟା ପାଇଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ କରିବା ନିମନ୍ତେ ଅପ୍ରେଲ ୪ ତାରିଖ ଦିନ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ ।
ଗଜପତି ମହାରାଜା ଶ୍ରୀ ଦିବ୍ୟସିଂହ ଦେବ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ସେବକ ଅଟନ୍ତି l ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଦ୍ୟସେବକ ଗଜପତି ମହାରାଜା ଠାକୁର ରାଜା ଭାବେ ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଖେ ପରିଚିତ । ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଚଳନ୍ତି ପ୍ରତିମା ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ l ଗଜପତି ମହାରାଜା ଶ୍ରୀ ଦିବ୍ୟସିଂହ ଦେବଙ୍କର ଜନ୍ମ ୧୯୫୩ ମସିହାରେ ପୁରୀରେ ହେଇଥିଲା । ଗଜପତି ମହାରାଜା ଶ୍ରୀ ଦିବ୍ୟସିଂହ ଦେବଙ୍କର ପିତୃଦେବ ଗଜପତି ବୀରକିଶୋର ଦେବ ଓ ମାତୃଦେବୀ ସୂର୍ଯ୍ୟମଣି ପାଟମହାଦେଈ । ସେ ୧୯୭୦ ମସିହା ଜୁଲାଇ ୭ ତାରିଖରେ ରାଜପଦରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ଗଜପତି ମହାରାଜା ଭାବେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହେବାପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଜେନାମଣି କାମାର୍ଣ୍ଣବ ଦେବ । ଗଜପତି ମହାରାଜା ଶ୍ରୀ ଦିବ୍ୟସିଂହ ଦେବଙ୍କର ଶୁଭପରିଣୟ ଜାମ୍ମୁର ରାଜଜେମା ବିନୀତା ଚତକଙ୍କ ସହିତ ୧୯୭୮ ମସିହରେ ହେଇଥିଲା । ଗଜପତିଙ୍କ ସହ ଶୁଭପରିଣୟ ପରେ ଗଜପତି ବଂଶ ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ ମହାରାଜାଙ୍କ ଧର୍ମପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇ ଲୀଳାବତୀ ପାଟମହାଦେଈ ହୋଇଛି l ଗଜପତି ମହାରାଜା ଶ୍ରୀ ଦିବ୍ୟସିଂହ ଦେବ ଜଣେ ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷିତ ବ୍ୟକ୍ତି ଅଟନ୍ତି । ସେ ରାୟପୁରର ରାଜକୁମାର କଲେଜରୁ ଇଣ୍ଡିଆନ ସ୍କୁଲ ସାର୍ଟିଫିକେଟ ଓ ଦିଲ୍ଲୀର ସେଣ୍ଟଷ୍ଟିଫେନସ କଲେଜରୁ ଇତିହାସରେ ସ୍ନାତକ (ସମ୍ମାନ) ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଛନ୍ତି । ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଏଲ.ଏଲ.ବି .ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତପରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାର ଚିକାଗୋସ୍ଥିତ ନର୍ଥ ୱେଷ୍ଟର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଏଲ.ଏଲ.ଏମ.
ଡାହୁକ ବୋଲି ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ରଥ ଯାତ୍ରା ବେଳେ ରଥ ଉପରେ ବୋଲାଯାଉଥିବା ଗୀତ । ଏହି ଗୀତିଗୁଡିକ ଡାହୁକମାନଙ୍କ ଦେଇ ବୋଲାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ "ଡାହୁକ ଗୀତ" ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ଡାହୁକ ବୋଲି ବିନା ରଥ ଗଡେ ନାହିଁ ବୋଲି ପ୍ରବାଦ ଅଛି ଏବଂ ଏହି ଡାହୁକଗୀତ "ରଥଟଣା"ରେ ଏକ ମୂଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରି ଆସୁଅଛି । ଏହା ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ ଅନ୍ତର୍ଗତ ବଜ୍ରଯାନୀ ପରମ୍ପରାର ଅବଶେଷ ତଥା ଏହାର ପଦଗୁଡ଼ିକ ବୌଦ୍ଧ ଚର୍ଯା ସାହିତ୍ୟର ସନ୍ତକ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଡାହୁକମାନଙ୍କୁ ଚର୍ଯାପଦର ସିଦ୍ଧମାନଙ୍କର ବଂଶଧର ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ।
"ସ୍ବଭାବ କବି" ଗଙ୍ଗାଧର ମେହେର (୯ ଅଗଷ୍ଟ ୧୮୬୨ - ୪ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୨୪) ଓଡ଼ିଆ ଆଧୁନିକ କାବ୍ୟ ସାହିତ୍ୟରେ ଜଣେ ମହାନ କବି ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ପ୍ରକୃତି କବି ଓ ସ୍ୱଭାବ କବି ଭାବେ ପରିଚିତ । ତାଙ୍କର ପ୍ରମୁଖ ରଚନାବଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦୁମତୀ, କୀଚକ ବଧ,ତପସ୍ୱିନୀ, ପ୍ରଣୟବଲ୍ଲରୀ ଆଦି ପ୍ରମୁଖ । ରାଧାନାଥ ରାୟ ସେ ସମୟରେ ବିଦେଶୀ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟରୁ କଥାବସ୍ତୁ ଗ୍ରହଣ କରି କାବ୍ୟ କବିତା ରଚନା କରୁଥିବା ବେଳେ ଗଙ୍ଗାଧର ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟରୁ କଥାବସ୍ତୁ ଗ୍ରହଣ କରି ରଚନା କରିଯାଇଛନ୍ତି ଅନେକ କାବ୍ୟ। ତାଙ୍କ କାବ୍ୟ ଗୁଡ଼ିକ ମନୋରମ, ଶିକ୍ଷଣୀୟ ତଥା ସଦୁପଯୋଗି। ଏଇଥି ପାଇଁ କବି ଖଗେଶ୍ବର ତାଙ୍କ ପାଇଁ କହିଥିଲେ -
ଓଡ଼ିଶା, ହେଉଛି ପୂର୍ବ ଭାରତରେ ଅବସ୍ଥିତ ଭାରତର ଏକ ରାଜ୍ୟ । ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ଅଷ୍ଟମ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ୪ କୋଟି ୧୦ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଏହା ଏକାଦଶ ବୃହତ୍ତମ ରାଜ୍ୟ । ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ବାସ କରନ୍ତି । ଏହାର ଉତ୍ତରରେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଓ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ, ପଶ୍ଚିମରେ ଛତିଶଗଡ଼ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣରେ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ଅବସ୍ଥିତ । ବଙ୍ଗୋପସାଗର କୂଳରେ ଓଡ଼ିଶାର ୪୮୫ କି.ମି.
ବୀଣାପାଣି ମହାନ୍ତି (୧୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୩୬ - ୨୪ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକା ଥିଲେ। ସେ ବୃତ୍ତିରେ ଅର୍ଥନୀତି ଅଧ୍ୟାପିକା ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ଅବସର ନେଇଥିଲେ । ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ଆଜୀବନ ସାହିତ୍ୟିକ କୃତି ନିମନ୍ତେ ସେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନ ଏବଂ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରସ୍କାର ଅତିବଡ଼ୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ସମ୍ମାନରେ ପୁରସ୍କୃତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଓ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାରରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ଲେଖିକା ସଂସଦର ସଭାପତି ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ବନ୍ଦେ ମାତରମ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭକ୍ତି କବିତା ଯାହା ବଙ୍କିମ ଚନ୍ଦ୍ର ଚଟୋପାଧ୍ୟାୟଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୮୮୨ ମସିହାରେ ଆନନ୍ଦ ମଠ ଉପନ୍ୟାସରେ ଲେଖାଯାଇଥିଲା । ଏହା ସଂସ୍କୃତ ଓ ବଙ୍ଗଳା ଭାଷାର ମିଶାମିଶି ଭାଷାରେ ଲେଖାଯାଇଥିଲା । ଏହି କବିତାଟି ଏକ ଜଣାଣ ଅଟେ ଯେଉଁଥିରେ ମା ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ଭାରତ ମାତାଙ୍କ ଅବତାର ସହିତ ତୁଳନା କରି ତାଙ୍କ ବନ୍ଦନା କରାଯାଇଛି । ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଏହି କବିତାର ଭୂମିକା ଅନେକ । ଏହି କବିତାଟିକୁ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁର ୧୮୯୬ର କଂଗ୍ରେସ ଅଧିବେସନରେ ଆବୃତ୍ତି କରିଥିଲେ । ୧୯୫୦ରେ ଭାରତ ଯେତବେଳେ ଏକ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଦେଶ ଭାବେ ପରିଚୟ ପାଇଲା ସେତବେଳେ ଏହି କବିତାର ଦୁଇଟି ଛନ୍ଦ ସରକାରୀ ଭାବରେ ଭାରତ ଗଣରାଜ୍ୟର ରାଷ୍ଟ୍ର ଗାନ କରିଦିଆଗଲା ।
ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି (୨୧ ମଇ ୧୯୨୨ - ୨୧ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୦) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ରାଜନେତା, ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ ଓ ସାମ୍ବାଦିକ ଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କର ସାମ୍ବାଦିକତା ତଥା ସାହିତ୍ୟ ରଚନା, ସମାଲୋଚନା ଏବଂ ସ୍ତମ୍ଭରଚନା ନିମନ୍ତେ ଜଣାଶୁଣା । ସେ ତାଙ୍କରକୁଳବୃଦ୍ଧ ଉପନ୍ୟାସ ପୁସ୍ତକ ନିମନ୍ତେ ୧୯୮୦ ମସିହାରେ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର, ନୀଳଶୈଳ ଉପନ୍ୟାସ ନିମନ୍ତେ ୧୯୬୯ରେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ତଥା ତାଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀ ପଥ ଓ ପୃଥିବୀ ନିମନ୍ତେ ୧୯୮୭ରେ, ଏବଂ ସବୁଜ ପତ୍ର ଓ ଧୂସର ଗୋଲାପ ନିମନ୍ତେ ୧୯୫୯ରେ ଦୁଇଥର ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ଆଦ୍ୟ ରାଜନୈତିକ ଜୀବନରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ସାପ୍ତାହିକ ସମ୍ବାଦପତ୍ରର ସମ୍ପାଦନା ସମେତ ସେ ସମ୍ବାଦର ପ୍ରଥମ ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ ଏବଂ ଜନତା ଓ କଳିଙ୍ଗ ଆଦି ପ୍ରକାଶନର ସମ୍ପାଦନା କରିଥିଲେ । ଜଣେ ରାଜନୈତିଜ୍ଞ ଭାବେ ସେ ପ୍ରଜା ସୋସିଆଲିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଏବଂ ଗଣତନ୍ତ୍ର ପରିଷଦ ସହ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୫୨ରୁ ୧୯୫୭ ଯାଏ ରାଜ୍ୟ ସଭା ତଥା ୧୯୫୭ରୁ ୧୯୬୨ ଏବଂ ଆଉ ଥରେ ୧୯୭୮ରୁ ୧୯୮୪ ଯାଏ ଲୋକ ସଭାକୁ ସାଂସଦ ଭାବେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ ଏଇଟା ଗୋଟେ ମାଦର୍ଚୋଡ ରାନ୍ଦୁୱା ଚମ୍ମାର ଦେଶ ଅଛି ୟେହି india କୁ ମୁ ଭାଙ୍ଗିଦେବୀ 1000 ଖଣ୍ଡ କରିବି ମାଦର୍ଚ୍ଚୋଡ
ଓଡ଼ିଆ ହେଉଛି ଏକ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ଭାରତୀୟ-ଆର୍ଯ୍ୟ ଭାଷା ଯାହା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାରେ କଥିତ ହୋଇଥାଏ । ଏହା ଓଡ଼ିଶାରେ ସରକାରୀ ଭାଷା , ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷାଭାଷୀମାନେ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୮୨% ଅଟନ୍ତି , ଏବଂ ଏହା ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ , ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ , ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ଛତିଶଗଡ଼ର କିଛି ଅଂଶରେ ମଧ୍ୟ କଥିତ ହୁଏ । ଓଡ଼ିଆ ଭାରତର ସରକାରୀ ଭାଷାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ; ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ସରକାରୀ ଭାଷା ଏବଂ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ଦ୍ୱିତୀୟ ସରକାରୀ ଭାଷା। ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ବିଭିନ୍ନ ଉପଭାଷା ଅଛି , ଯଥା: ବାଲେଶ୍ୱରୀ ଓଡ଼ିଆ (ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳୀୟ ଉପଭାଷା) , କଟକୀ , ଢେଙ୍କାନାଳିଆ , ଅନୁଗୁଳିଆ (ମଧ୍ୟାଞ୍ଚଳୀୟ ଉପଭାଷା) , ଗଞ୍ଜାମୀ ଓଡ଼ିଆ (ଦକ୍ଷିଣାଞ୍ଚଳୀୟ ଉପଭାଷା), ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ି ଓଡ଼ିଆ (ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳୀୟ ଉପଭାଷା) , ସମ୍ବଲପୁରୀ ଓଡ଼ିଆ (ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳୀୟ ଉପଭାଷା) , ଦେଶିଆ (ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳୀୟ ଉପଭାଷା) ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ଆଦିବାସୀ ଗୋଷ୍ଠୀମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଥିତ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଉପଭାଷା ।
ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ୩୨ ବେଶ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ୩୦ଟି ବେଶ ସମ୍ପନ୍ନ ହେଲା ବେଳେ ଅନ୍ୟ ଦୁଇଟି ବେଶ ବିରଳ ମୂହୁର୍ତ୍ତରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଦୁଇଟି ବିରଳ ବେଶ ହେଲା ରଘୁନାଥ ବେଶ ଓ ନାଗାର୍ଜୁନ ବେଶ । ଅପ୍ରେଲ ୨୭ ଓ ମଇ ୩, ୧୯୦୫ ମସିହା ପରଠାରୁ ରଘୁନାଥ ବେଶ ଆଉ ହୋଇନଥିବା ବେଳେ ୨୦୨୧ ମସିହା ପରେ ଆଉ ନାଗାର୍ଜୁନ ବେଶ ଯୋଗ ପଡ଼ିନାହିଁ । ଏ ସବୁ ବେଶ ମଧ୍ୟରୁ କେତେକ ବେଶରେ ମହାପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପୋଷାକ କେବଳ ବଦଳୁଥିବା ବେଳେ ଆଉ କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଅବତାର ବଦଳିଯାଇଥାଏ, ଯଥା କେତେବେଳେ ସେ ବିଷ୍ଣୁ ତ ଆଉ କେତେବେଳେ ଶିବ, ରାମ-କୃଷ୍ଣାଦି ରୂପ ଧାରଣ କରିଥାନ୍ତି । ପୁଣି ମହାପ୍ରଭୁମାନଙ୍କ ସବୁଯାକ ବେଶରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ରହୁଥିବା ବେଳେ କେବଳ ପ୍ରଳମ୍ବାସୁରବଦ୍ଧ ଓ ହରିହର ବେଶରେ ବଳଭଦ୍ର ମୂଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି । ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମୂଖ୍ୟ ୩୨ ବେଶ ମଧ୍ୟରୁ କେତେକ ବେଶ ବର୍ଷକରେ ଏକାଧିକବାର ସଂପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ । ଯଥା: - ସୁନାବେଶ ପାଞ୍ଚଥର ଓ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ବେଶ ତିନିଦିନ, ଝୁଲଣ ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଶ ସାତଦିନ, ଚନ୍ଦନଲାଗି ବେଶ ବୟାଳିଶ ଦିନ, ରାଧାଦାମୋଦର ବେଶ ଏକମାସ ଏବଂ ତିନୋଟି ବେଶ ପ୍ରତ୍ୟହ ସଂପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ ।
ପୁର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୋଷ ଏକ ଓଡ଼ିଆ ଶବ୍ଦକୋଷ । ଏହା ସଂକଳନ କରିବାରେ ୩୦ରୁ ଅଧିକ ବର୍ଷ ସମୟ ଲାଗିଥିବା ବେଳେ ଏହା ୧୯୩୧ରୁ ୧୯୪୦ ଭିତରେ ୭ଟି ଖଣ୍ଡରେ ଓ ପ୍ରତି ଖଣ୍ଡ ଆକାରରେ ପାଖାପାଖି ରୟାଲ କ୍ୱାର୍ଟୋ ପୃଷ୍ଠା ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ମୋଟ ପୃଷ୍ଠା ସଂଖ୍ୟା ୯,୫୦୦ ଓ ଏଥିରେ ୧୮୫,୦୦୦ ମୁଖ୍ୟଶବ୍ଦ ରହିଛି । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ସଂକଳକ ଥିଲେ ଗୋପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରହରାଜ ଓ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରେସ ଏହାର ପ୍ରକାଶ ଓ ମୁଦ୍ରଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ସହକର୍ମୀ ପୀତାମ୍ବରୀ ଦେବୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହକର୍ମୀମାନେ ଶବ୍ଦ ସଂଗ୍ରହ ଓ ସଂକଳନରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ବିଶ୍ୱନାଥ କର ଥିଲେ ଏହାର ପ୍ରକାଶକ । ଏହା ଥିଲା ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ଶବ୍ଦକୋଷ । ସଂକଳନ ସହ ପ୍ରହରାଜ ସର୍ବସାଧାରଣ ଅନୁଦାନ ସଂଗ୍ରହ ଓ ଛପା ଖର୍ଚ୍ଚ ମଧ୍ୟ ବହନ କରିଥିଲେ । ତତ୍କାଳୀନ ବଙ୍ଗ, ମାନ୍ଦ୍ରାଜ ପ୍ରଦେଶ, ଅନେକ ଓଡ଼ିଆ କଥିତ ଅଞ୍ଚଳର ଶାସକ ଓ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥାବଳୀ ପାଇଁ ପୃଷ୍ଠପୋଷକତା ଯୋଗାଇଥିଲେ ।
ରସଗୋଲା ଛେନା ଓ ଚିନିରୁ ତିଆରି ଏକ ସିରାଯୁକ୍ତ ମିଠା ଓ ଏହା ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଏସୀୟ ବଂଶୋଦ୍ଭବମାନେ ବାସ କରୁଥିବା ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ଜଣାଶୁଣା । ଏହା ପେଣ୍ଡୁ ଆକାରରେ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ଛେନା ଓ ସୁଜିରୁ ତିଆରି ହୋଇ ଚିନି ସିରାରେ ଛଣାଯାଇଥାଏ । ସିରାରେ ରସଗୋଲା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭରିଯିବାଯାଏ ଏହାକୁ ଛଣାଯାଇଥାଏ । ଏହା ପୂର୍ବ ଭାରତରେ ଜନ୍ମଲାଭ କରିଥିଲା ଓ ଏବେର ଓଡ଼ିଶା ଓ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ଏହାର ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ବୋଲି ଅନେକ ଦାବୀ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୧୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ଏକ କମିଟି ରସଗୋଲାର ମୂଳ ଓଡ଼ିଶା ବୋଲି ପ୍ରମାଣ କରିଥିଲା । ରଥଯାତ୍ରାର ଶେଷକୁ ବାହୁଡ଼ା ପରେ ନୀଳାଦ୍ରୀ ବିଜେ ବେଳେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନିକଟରେ ରସଗୋଲା ଲାଗି କରାଯାଇଥାଏ । । ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର କର୍ମକର୍ତ୍ତାମାନେ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ସେମାନେ କେବଳ "ବଙ୍ଗଳାର ରସଗୋଲା" (ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ଜଣାଶୁଣା ଏକପ୍ରକାର ରସଗୋଲା) ଜିଓଗ୍ରାଫିକାଲ ଇଣ୍ଡିକେସନ ପାଇଁ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ । ସେମାନେ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ଏହା କେବଳ ସେମାନଙ୍କ ଆଞ୍ଚଳିକ ରସଗୋଲାକୁ ରକ୍ଷାକରିବା ପାଇଁ ଓ ଓଡ଼ିଶା ସହ ସେମାନଙ୍କ କୌଣସି ଦ୍ୱନ୍ଦ ନାହିଁ ।
ଭକ୍ତକବି ମଧୁସୂଦନ ରାଓ (ଖ୍ରୀ ୧୮୫୩-୧୯୧୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି, ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଆନ୍ଦୋଳନର ଅନ୍ୟତମ ପୁରୋଧା ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ପ୍ରଥମ ବର୍ଣ୍ଣବୋଧ, ମଧୁ ବର୍ଣ୍ଣବୋଧର ପ୍ରଣେତା । ସେ ଏକାଧାରରେ ଥିଲେ ଜଣେ ଆଦର୍ଶ ଶିକ୍ଷକ, କବି ସାହିତ୍ୟିକ, ପଣ୍ଡିତ, ସୁସଂଗଠକ ଓ ସମାଜ ସଂସ୍କାରକ । ସାହିତ୍ୟର ପ୍ରଚାର ପ୍ରସାର ପାଇଁ, ସେ କଟକରେ "ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ" ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ ।
ଅଖିଳ ମୋହନ ପଟ୍ଟନାୟକ (୧୮ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୨୭ - ୨୯ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଗଳ୍ପ ଲେଖକ ଥିଲେ । ୧୯୨୭ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୧୮ ତାରିଖ ଦିନ ଅଖିଳ ମୋହନ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପା ବାଙ୍କବିହାରୀ ପଟ୍ଟନାୟକ ଥିଲେ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଉଚ୍ଚବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରଧାନ ଶିକ୍ଷକ । ସେ ୧୯୪୪ ମସିହାରେ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ହାଇସ୍କୁଲରୁ ମାଟ୍ରିକ ଓ ୧୯୪୮ ମସିହାରେ ପୁରୀର ସାମନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବିଏ ପାସ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୨ ମସିହାରେ କଟକର ମଧୁସୂଦନ ଆଇନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଆଇନରେ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ଛାତ୍ରଜୀବନରୁ ସେ ବାମପନ୍ଥୀ ଚିନ୍ତାଧାରା ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ ହୋଇଥିଲେ । ଏଥିପାଇଁ ସେ ବହୁବାର କଲେଜରୁ ବରଖାସ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ଓ କାରାବରଣ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଅଖିଳମୋହନ ପେଷାରେ ଜଣେ ଓକିଲ ଥିଲେ ।
ଭୀମରାଓ ରାମଜୀ ଆମ୍ବେଦକର (୧୪ ଏପ୍ରିଲ ୧୮୯୧ - ୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୫୬) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଆଇନଜୀବୀ, ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞ, ସମାଜ ସଂସ୍କାରକ ଏବଂ ରାଜନୈତିକ ନେତା ଥିଲେ ଯିଏ ସମ୍ବିଧାନ ସଭା ବିତର୍କରୁ ଭାରତର ସମ୍ବିଧାନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଥିବା କମିଟିର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ, ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ପ୍ରଥମ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଆଇନ ଏବଂ ନ୍ୟାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ ତ୍ୟାଗ କରିବା ପରେ ଦଳିତ ବୌଦ୍ଧ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିଲେ ।
ପ୍ରତିଭା ରାୟ (ଜନ୍ମ: ୨୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୩) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ ଲେଖିକା । ସେ ଜ୍ଞାନପୀଠ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ମହିଳା ସାହିତ୍ୟିକା । ଜ୍ଞାନପୀଠ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନିତ ହେବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଚତୁର୍ଥ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଭାରତର ସପ୍ତମ ମହିଳା ଲେଖିକା । ୧୯୭୪ରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ଉପନ୍ୟାସ 'ବର୍ଷା, ବସନ୍ତ ଓ ବୈଶାଖ' ପାଠକୀୟ ସ୍ୱୀକୃତି ଲାଭ କରିଥିଲା । ତାଙ୍କ ରଚିତ "ଯାଜ୍ଞସେନୀ" (୧୯୮୫) ପୁସ୍ତକ ଲାଗି ୧୯୯୦ ମସିହାରେ ସେ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ଓ ୧୯୯୧ ମସିହାରେ ଦେଶର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଭାବେ ମୂର୍ତ୍ତୀଦେବୀ ପୁରସ୍କାର ଲାଭକରିଥିଲେ ।
ମଧୁସୂଦନ ଦାସ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ଆନ୍ଦୋଳନର ମୁଖ୍ୟ ପୁରୋଧା ଓ ଲେଖକ ଓ କବି ଥିଲେ । ସେ ଥିଲେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ବାରିଷ୍ଟର, ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ଗ୍ରାଜୁଏଟ, ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ଏମ.ଏ., ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ବିଲାତ ଯାତ୍ରୀ, ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଏଲ.ଏଲ.ବି., ପ୍ରଥମ ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ସଦସ୍ୟ, ପ୍ରଥମ ମନ୍ତ୍ରୀ, ପ୍ରଥମ ଜିଲ୍ଲା ପରିଷଦ ବେସରକାରୀ ସଦସ୍ୟ ଏବଂ ଭାଇସରାୟଙ୍କ ପରିଷଦର ପ୍ରଥମ ସଦସ୍ୟ । ଓଡ଼ିଶାର ବିଚ୍ଛିନ୍ନାଞ୍ଚଳର ଏକତ୍ରୀକରଣ ପାଇଁ ସେ ସାରାଜୀବନ ସଂଗ୍ରାମ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ଫଳରେ ୧୯୩୬ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ ୧ ତାରିଖରେ ଭାଷା ଭିତ୍ତିରେ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଥିଲା । ଓଡ଼ିଶାର ମୋଚିମାନଙ୍କୁ ଚାକିରି ଯୋଗାଇ ଦେବା ପାଇଁ ତଥା ଚମଡ଼ାଶିଳ୍ପର ବିକାଶ ନିମନ୍ତେ ଉତ୍କଳ ଟ୍ୟାନେରି ଓ କଟକର ସୁନା-ରୂପାର ତାରକସି କାମ ପାଇଁ ସେ ଉତ୍କଳ ଆର୍ଟ ୱାର୍କସର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ । ଏତଦ୍ ବ୍ୟତୀତ ଓଡ଼ିଶାର ସ୍କୁଲ ପାପେପୁସ୍ତକରେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ବିଦ୍ୟା ଅଧ୍ୟନରେ ମନୋନିବେଶ କରି ଭବିଷ୍ୟତରେ ମଧୁବାବୁଙ୍କ ଭଳି ଆଦର୍ଶ ସ୍ଥାନୀୟ ବ୍ୟକ୍ତି ହେବା ପାଇଁ ଓ ଦେଶର ସେବା କରିବା ପାଇଁ ଆହ୍ମାନ ଦିଆଯାଇ ଲେଖାଯାଇଛି-
ଦୁର୍ଗା (ସଂସ୍କୃତ: दुर्गा, ଅସଂଲିବ: Durgā) ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଦେବୀ । ସେ ଦେବୀଙ୍କ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଦିଗ ଭାବରେ ପୂଜା ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ଲୋକପ୍ରିୟ ହିନ୍ଦୁ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟତମ ଭାବେ ସମ୍ମାନୀତ । ସେ ସୁରକ୍ଷା, ଶକ୍ତି, ମାତୃତ୍ୱ, ବିନାଶ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧ ସହ ଜଡ଼ିତ । ତାଙ୍କର କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଶାନ୍ତି, ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଧର୍ମପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ମନ୍ଦ ଏବଂ ଭୂତ ଶକ୍ତିର ମୁକାବିଲା ସମ୍ବନ୍ଧିତ । ଦୁର୍ଗା ନିର୍ଯାତିତଙ୍କ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଦୁଷ୍ଟମାନଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିଜର ଦିବ୍ୟ କ୍ରୋଧ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା ଏବଂ ସୃଷ୍ଟିକୁ ସଶକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ବିନାଶ କରୁଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ।
ପହଣ୍ଡିର ଆଭିଧାନିକ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ପାଦରେ ଭ୍ରମଣ । ପହଣ୍ଡି ବିଜେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ସ୍ନାନଯାତ୍ରା ଓ ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ହୋଇ ଆସୁଥିବା ବିଦ୍ଧି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କ୍ରିୟାପଦ୍ଧତି । ପହଣ୍ଡି ପୁଣି ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ଯଥା:- ଧାଡି ପହଣ୍ଡି ଓ ଗୋଟି ପହଣ୍ଡି। ସ୍ନାନଯାତ୍ରା ସମୟରେ ତିନିଠାକୁରଙ୍କୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରତ୍ନବେଦୀରୁ ସ୍ନାନ ମଣ୍ଡପକୁ ନେବା ସମୟରେ ଯେଉଁ ପହଣ୍ଡି ହୁଏ ତାହାକୁ ଧାଡି ପହଣ୍ଡି କୁହାଯାଏ । ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ତିନିଠାକୁରଙ୍କୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ରତ୍ନବେଦୀରୁ ରଥ ଉପରକୁ ଓ ରଥରୁ ମନ୍ଦିରକୁ ନେବା ସମୟରେ ଯେଉଁ ପହଣ୍ଡି କରାଯାଏ ତାହାକୁ ଗୋଟି ପହଣ୍ଡି କୁହାଯାଇଥାଏ । ଏହି ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ପହଣ୍ଡି କେବଳ ବିଗ୍ରହମାନଙ୍କୁ ପହଣ୍ଡି ସମୟରେ ଘୁଞ୍ଚାଇବାର ତରୀକା ବ ଢଙ୍ଗକୂ ବୁଝାଇଥାଏ । ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଓ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ବାହୁ ଥିବାଯୋଗୁଁ ଦୁଇ ବିଗ୍ରହଙ୍କୁ ସମୟ ସମୟରେ ଭୂମିକୁ ଛୁଆଁଇ କରି ପହଣ୍ଡି କରାଯାଇଥାଏ । କିନ୍ତୁ ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ର ଓ ସୁଦର୍ଶନଙ୍କ ବାହୁ ନଥିବା ଯୋଗୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଶାଇତ ରୂପେ ବୁହାଇ ପହଣ୍ଡି କରାଯାଇଥାଏ ।
ରେବତୀ ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତିଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ ଏବଂ ୧୮୯୮ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ । ଏହା ସେହି ବର୍ଷ ଅକ୍ଟୋବର ମାସରେ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ପତ୍ରିକାର ଦ୍ୱିତୀୟ ବର୍ଷ ଦଶମ ସଂଖ୍ୟା କାର୍ତ୍ତିକ ୧୩ ୧୯୦୬ରେ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ଫକୀର ମୋହନ ଏହି ପତ୍ରିକାରେ ଶ୍ରୀ ଧୁର୍ଜଟି ନାମରେ ଏହି ଗଳ୍ପଟି ଲେଖିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ପ୍ରଥମ ଆଧୁନିକ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ଭାବେ ଏହାର ମାନ୍ୟତା ରହିଛି । ଲଛମନିଆ ଫକୀରମୋହନଙ୍କର ପ୍ରଥମ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ ହୋଇଥିଲେ ହେଁ ଏହା ଦୁଷ୍ପ୍ରାପ୍ୟ ଥିବାରୁ ରେବତୀ ହିଁ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପର ମାନ୍ୟତା ଲାଭ କରିଥିଲା । ସମସାମୟିକ ବ୍ୟାବହାରିକ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଲିଖିତ ଏହି ଗଳ୍ପଟିରେ ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ଝିଅ ରେବତୀର ପାଠ ପଢ଼ିବାର ପ୍ରବଳ ଉତ୍ସାହ ଓ ଏଥିରେ ତା’ର ଅନ୍ତରାୟ ସାଜୁଥିବା ପାରମ୍ପରିକ ଅନ୍ଧବିଶ୍ୱାସପୂର୍ଣ୍ଣ ଗ୍ରାମୀଣ ସମାଜର ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି । ପରେ ଯେବେ ଗାଁରେ ମହାମାରୀ ବ୍ୟାପିଛି ଏଥିପାଇଁ ତା’ର ଅଧ୍ୟୟନକୁ ଦାୟୀ କରାଯାଇଛି । ଗଳ୍ପଟିରେ କଥାବସ୍ତୁକୁ ଜୀବନ୍ତ ଭାବେ ଚିତ୍ରିତ କରାଯାଇଅଛି ।
ରତ୍ନାକର ଚଇନି( ୨୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୫ - ୧୮ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୨୦) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର, ଗାଳ୍ପିକ ଓ ଔପନ୍ୟାସିକ ଓ ସମାଲୋଚକ ଥିଲେ । ଲେଖନୀ ଚାଳନା ସହ ଜଣେ ସାହିତ୍ୟ ସଂଗଠକ ଓ ଶିକ୍ଷାବିତ ଭାବେ ସେ ନିଜକୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୦ ମସିହାରେ ସଂସ୍କାର ଭାରତୀ ଓ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ କାର୍ଯ୍ୟ ତୁଲାଇଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଏଯାବତ ୧୧୧ ଖଣ୍ଡ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶ ପାଇସାରିଛି ।
ନିସନ୍ଦେହରେ ଅଲିମ୍ପିକ ହିଁ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ତଥା ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ କ୍ରୀଡ଼ା ମହୋତ୍ସବ । କ୍ରୀଡ଼ାର ଉତ୍କର୍ଷ,ପାରସ୍ପରିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦିତା,ଏହାର ଲୋକପ୍ରିୟତା ଆଦି ସମସ୍ତ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଅଲିମ୍ପିକ କ୍ରୀଡ଼ା ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ ପ୍ରତିଯୋଗିତାଠାରୁ ରହିଛି ଅନେକ ଆଗରେ । ବିଶ୍ୱର ଏହି କ୍ରୀଡ଼ା ମହାକୁମ୍ଭରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରି ସଫଳତା ହାସଲ କରିବ । ଅର୍ଥ କ୍ରୀଡ଼ାଜଗତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସୋପାନରେ ଉପନୀତ ହେବା । ସେଥିପାଇଁ ଅଲିମ୍ପିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଆକର୍ଷଣ ସବୁ ସମୟରେ ଉନ୍ମାଦିତ କରିଆସିଛି ବିଶ୍ୱର ସମସ୍ତ ଦେଶର ପ୍ରତିଯୋଗୀମାନଙ୍କୁ । ତାହା ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଳୀନ ଅଲିମ୍ପିକ ହେଉ ବା ଶୀତକାଳୀନ ଅଲିମ୍ପିକ, ଏହାର ରୋମାଞ୍ଚ,ଏହାର ଉତ୍ତେଜନା ସବୁବେଳେ ସମାନ ।.
କାଳିନ୍ଦୀ ଚରଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀ (୧୯୦୧ - ୧୯୯୧) ଜଣେ ଖ୍ୟାତନାମା ଓଡ଼ିଆ କବି ଓ ଔପନ୍ୟାସିକ ଥିଲେ । ସେ ଅନ୍ନଦା ଶଙ୍କର ରାୟ, ବୈକୁଣ୍ଠନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ମିଶି ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ "ସବୁଜ ଯୁଗ" ନାମରେ ଏକ ନୂଆ ସାହିତ୍ୟ ଯୁଗ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ଜଣେ ବାମପନ୍ଥୀ ଲେଖକ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା । ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ନାରୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନନ୍ଦିନୀ ଶତପଥୀ ତାଙ୍କର ଝିଅ ।
ବିଶ୍ୱନାଥ କର, ବାଗ୍ମୀ ବିଶ୍ୱନାଥ କର ନାମରେ ଜଣା, (୨୪ ଡିସେମ୍ବର ୧୮୬୪–୧୯ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୩୪) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ସମାଜ ସଂସ୍କାରକ, ଶିକ୍ଷକ, ସଂପାଦକ, ପ୍ରାବନ୍ଧିକ, ବାଗ୍ମୀ ଥିଲେ । ସେ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ପତ୍ରିକାର ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ ଓ ଉତ୍କଳ ସମ୍ମିଳନୀର ଅନ୍ୟତମ ସଂଚାଳକ ତଥା ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶର ଜଣେ ବ୍ୟବସ୍ଥାପକ ଭାବେ କାମ କରିଥିଲେ । ତତ୍କାଳୀନ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାରଙ୍କଠାରୁ "ରାୟ ବାହାଦୁର" ଉପାଧୀ ପାଇ ତାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିବାରେ ସେ ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ବ୍ୟକ୍ତି । ୧୮୯୬ ମସିହାରେ ସେ ବିବିଧା ପ୍ରବନ୍ଧ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଥିଲେ । ପୁସ୍ତକଟି ସାହିତ୍ୟ, ସଂସ୍କୃତି, ଧର୍ମ, ସଭ୍ୟତା ଇତ୍ୟାଦି ବିଷୟରେ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ରଚିତ ଓ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟରେ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରକାଶିତ ପ୍ରବନ୍ଧାବଳୀର ଏକ ସଂକଳନ ।
ଗୋପାଳ ଚନ୍ଦ୍ର ପ୍ରହରାଜ (୨୭ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୮୭୪-୧୬ ମଇ ୧୯୪୫) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ ଭାଷାବିଦ୍, ଲେଖକ, ବିଶ୍ୱକୋଷକାର ଓ ବାରିଷ୍ଟର ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଜନ୍ମ ଓଡ଼ିଶାର କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱରପୁରଠାରେ ହୋଇଥିଲା । ସେ ସାମାଜିକ, ରାଜନୈତିକ ଏବଂ ସେତେବେଳର ପ୍ରଚଳିତ ସଂସ୍କୃତି ଭିତ୍ତିକ ଅନେକ ବ୍ୟଙ୍ଗ ଏବଂ ବିଶ୍ଳେଷିତ ପ୍ରବନ୍ଧମାନ ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ, ରସଚକ୍ର, ନବଭାରତ, ସତ୍ୟ ସମାଚାର ଭଳି ପତ୍ରିକାରେ ଲେଖୁଥିଲେ ।
ରଥ ପୁରୀରେ ରଥ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ ଜଗନ୍ନାଥ, ବଳଭଦ୍ର ଓ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ବିଗ୍ରହକୁ ଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିରକୁ ନେବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ କାଠତିଆରି ଯାନ । ତିନିଗୋଟି ରଥରେ ପୁଷ୍ୟାନକ୍ଷତ୍ରଯୁକ୍ତ ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱିତୀୟା ଦିନ ବିଗ୍ରହମାନ ରଥରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରୁ ଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିରକୁ ବିଜେ କରି ସେଠାରେ ସପ୍ତାହକାଳ ଅବସ୍ଥାନ ପରେ ଦଶମୀ ଦିନ ବଡ଼ ଦେଉଳକୁ ବାହୁଡ଼ନ୍ତି । ଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିରକୁ ଯିବା ଦିନକୁ ରଥଯାତ୍ରା ବା ଗୁଣ୍ଡିଚା ଫେରିବା ଦିନକୁ ବାହୁଡ଼ା ଯାତ୍ରା ବୋଲାଯାଏ ।
ବିନୋଦ ଚନ୍ଦ୍ର ନାୟକ (୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୧୯ - ୧୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୩) ଜଣେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ । ଗତାନୁଗତିକ ଧାରାରୁ ବାହାରି ଆଧୁନିକତା ସଙ୍ଗେ ରୋମାଣ୍ଟିକ ଚିନ୍ତାଧାରାର ସମ୍ମିଶ୍ରଣ ତାଙ୍କ କବିତାର ବିଶେଷତା ଥିଲା । କବିତା ସଂକଳନ ସରୀସୃପ ପାଇଁ ସେ ୧୯୭୦ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ । ତାଙ୍କ କବିତା ସାରା ଦେଶରେ ଆଦୃତ ହୋଇଛି ଓ ବହୁ ଭାଷାରେ ଅନୁବାଦିତ ହୋଇଛି । ତାଙ୍କର କୃତି ସମୂହ ଉପରେ ଅନେକ ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀ ଉଚ୍ଚତର ଗବେଷଣା କରି ଡକ୍ଟରେଟ ଉପାଧି ପାଇଛନ୍ତି ।
ମାୟାଧର ମାନସିଂହ (୧୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୦୫–୧୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୭୩) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି ଓ ଲେଖକ ଥିଲେ । ସେ ତରୁଣ ବୟସରେ ସତ୍ୟବାଦୀ ବନ ବିଦ୍ୟାଳୟର ଛାତ୍ର ଥିଲେ । ସେ ସେକ୍ସପିୟର ଓ କାଳିଦାସଙ୍କ ସାହିତ୍ୟର ତୁଳନାତ୍ମକ ଗବେଷଣା କରିଥିଲେ । ଏତଦ୍ବ୍ୟତୀତ ସେ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ "ଆରତି" ପତ୍ରିକାର ସମ୍ପାଦନା ସହିତ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିଲେ । ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ସେ "ଶଙ୍ଖ" ନାମକ ଏକ ମାସିକ ସାହିତ୍ୟ ପତ୍ରିକା ସମ୍ପାଦନା କରୁଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକା ହେମଲତା ମାନସିଂହ ତାଙ୍କର ଜୀବନସାଥି, ପୂର୍ବତନ ଭାରତୀୟ ପ୍ରାଶାସନିକ ଅଧିକାରୀ ଲଳିତ ମାନସିଂହ ତାଙ୍କର ପୁଅ ତଥା ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଓ ପ୍ରାକ୍ତନ ସାଂସଦ ସୋନାଲ ମାନସିଂହ ତାଙ୍କର ପୁତ୍ରବଧୂ ।
ପ୍ରଭାତ ରଞ୍ଜନ ବିଶ୍ୱାଳ (ଜନ୍ମ: ୧୮ ମଇ ୧୯୬୬) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ପ୍ରଭାତ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ତିନିଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୦୪ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କଟକ ସଦର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ଏବଂ ୨୦୦୯ ଓ ୨୦୧୪ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଚୌଦ୍ୱାର - କଟକ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୧୪ଶ ଓ ୧୫ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଉତ୍କଳ ଭାରତୀ କୁନ୍ତଳା କୁମାରୀ ସାବତ (୮ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୦୧–୨୩ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୩୮) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଡାକ୍ତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ତଥା ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ କବି ଓ ଲେଖିକା ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଡାକ୍ତର, ଲେଖକ, ଔପନ୍ୟାସିକ, କବି ଓ ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ୧୯୨୫ ମସିହାରେ ପୁରୀର ମହିଳା ବନ୍ଧୁ ସମିତିଦ୍ୱାରା "ଉତ୍କଳ ଭାରତୀ" ଉପାଧୀରେ ସମ୍ମାନୀତ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହା ପରେ ୧୯୩୦ରେ ସେ ଅଲ ଇଣ୍ଡିଆ ଆର୍ଯ୍ୟନ ୟୁଥ ଲିଗର ସଭାପତି ଭାବେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ରମାକାନ୍ତ ରଥ (୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୩୪ - ୧୬ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୫) ଜଣେ ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଆ କବି ତଥା ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଜଣାଶୁଣା ରଚନା ମଧ୍ୟରେ କେତେ ଦିନର (୧୯୬୨), ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ମୃଗୟା (୧୯୭୧), ସପ୍ତମ ରତୁ (୧୯୭୭), ସଚିତ୍ର ଅନ୍ଧାର (୧୯୮୨), ଶ୍ରୀରାଧା (୧୯୮୫) ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କବିତା (୧୯୯୨) ନାମରେ ସାତଟି କବିତା ସଂକଳନ ଅନ୍ୟତମ । ସେ ୧୯୭୮ ମସିହାରେ ତାଙ୍କ କବିତା ସଂକଳନ ସପ୍ତମ ଋତୁ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପାଇଥିଲେ । ୧୯୮୪ରେ ସଚିତ୍ର ଅନ୍ଧାର ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା ଏବଂ ଏହା ଇଂରାଜୀ ତଥା ଆଠଟି ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ଅନୁଦିତ । ୧୯୯୨ ମସିହା ପାଇଁ ସେ ସରସ୍ୱତୀ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୫୭ରେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବାରେ ଯୋଗଦେଇ ୧୯୯୨ ମସିହା ଯାଏ କାର୍ଯ୍ୟକରିଥିଲେ ଓ ଚାକିରି ଶେଷ ବେଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ସଚିବ ଥିଲେ । ୧୯୯୩ରୁ ୧୯୯୮ ଯାଏଁ ସେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ଉପ-ସଭାପତି ଓ ୧୯୯୮-୨୦୦୩ ଯାଏଁ ତାହାର ସଭାପତି ଭାବରେ କାମ ତୁଲାଇଥିଲେ । ଫେବୃଆରୀ ୨୦୦୯ରେ ସେ ଫେଲୋସିପ ସମ୍ମାନ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଏହି ସମ୍ମାନ ଲାଭ କରିବାରେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ୩ୟ ଓଡ଼ିଆ ।
କେଶବ କୋଇଲି ଏକ ଓଡ଼ିଆ କୋଇଲି ବା ପଦାବଳୀ । ଏହା ୧୩ଶ ଶତକରେ ପୁରାତନ କବି ମାର୍କଣ୍ଡ ଦାସ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଏହାକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ରଚିତ ପ୍ରଥମ ମାନକ ସାହିତ୍ୟ ରଚନା ବୋଲି ଗଣନା କରାଯାଏ । ଏହି ଚଉତିଶାରେ "କ"ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ "କ୍ଷ" ଯାଏଁ ଚଉତିରିଶ ଗୋଟି ପଦାବଳୀ ରହିଛି । ପରେ ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ ଏହାର ଧର୍ମତାତ୍ତ୍ୱିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରି ଅର୍ଥ କୋଇଲି ରଚନା କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ସର୍ବପୁରାତନ ରଚନା ଭାବେ ଜଣା ଶିଶୁ ବେଦ ଓ ସପ୍ତାଙ୍ଗ ସାରଳା ଦାସଙ୍କ ପୁରାତନ ଓଡ଼ିଆ ରଚନା ଓ ମାର୍କଣ୍ଡ ଦାସଙ୍କ ରଚନାରେ ଥିବା ଓଡ଼ିଆ ମଧ୍ୟରେ ସଂଯୋଗ ଦର୍ଶାଇଥାଆନ୍ତି ।
ଆସାଇଟିସ ବା ଜଳୋଦର (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Ascites) ରୋଗ ନାମ ଦିଆଯାଏ ଯେତେବେଳେ ଉଦର (abdomen) ଭିତରେ ତରଳ ପଦାର୍ଥ (fluid) ଜମିଯାଏ । ପ୍ରାୟ ୨୫ ମି:ଲି:ରୁ ଅଧିକ ତରଳ ପଦାର୍ଥ ପେରିଟୋନିଆଲ କାଭିଟିରେ ରହିଲେ ଏହି ରୋଗ ଜଣାଯାଏ । ଉଦର ଆକାର ବୃଦ୍ଧି, ଓଜନ ବୃଦ୍ଧି, ଉଦର ବେଆରାମ ଓ ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ (shortness of breath) ଆଦି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ । ରୋଗ ଜଟିଳ ହେଲେ ସ୍ପୋଣ୍ଟାନିଅସ ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆଲ ପେରିଟୋନାଇଟିସ (Spontaneous bacterial peritonitis) ହୋଇପାରେ ।
ଓଡ଼ିଶାର ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜାତି ଉତ୍କଳ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନାମରେ ଜଣା । ଏମାନେ ଏବେକାର ଓଡ଼ିଶା, ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ, ଛତିଶଗଡ଼, ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ ଓ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡରେ ବସବାସ କରିଥାନ୍ତି । ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଗୋଷ୍ଠୀଗୁଡ଼ିକର ମାତୃଭାଷା ଓଡ଼ିଆ ତଥା ସମୁଦାୟ ଓଡ଼ିଆ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୯% ଭାଗ ଏହିମାନେ ଅଧିକାର କରିଛନ୍ତି । ଏମାନଙ୍କ ଗୁଣସୂତ୍ର ବା କ୍ରୋମୋଜୋମ ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟଏସିଆ ଓ ଉତ୍ତର ଭାରତର ଅନେକ ଜନଜାତି ସହ ମିଳିଥାଏ । କୁହାଯାଏ କି ପୁରାତନ ଯୁଗରେ କଳିଙ୍ଗ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବିହୀନ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଥିଲ। । ପ୍ରଥମରୁ ଅଷ୍ଟମ ଶତାବ୍ଦୀ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତର ଭାରତର ଗଙ୍ଗା ନଦୀ କୁଳରୁ ଅନେକ ବ୍ରାହ୍ମଣ କଳିଙ୍ଗ ରାଜାଙ୍କ ନିମନ୍ତ୍ରଣରେ କଳିଙ୍ଗ ପ୍ରଦେଶକୁ ଆସି ଯାଜପୁରର ବୈତରଣୀ ନଦୀ କୁଳରେ ବସବାସ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ । କାଳକ୍ରମେ ସେମାନେ ଓଡ଼ିଶାର ବାକି ଜାଗାମାନଙ୍କରେ ବାସ କରିବା ଆରମ୍ଭକଲେ। ଚୀନର ଦାର୍ଶନିକ ହୁଏନସାଂ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଲେଖାରେ ଉତ୍କଳ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ହୋମଯଜ୍ଞ ଓ ବୈତରଣୀ ନଦୀ କୁଳରୁ ଉଠୁଥିବା ହୋମ ଧୂଆଁ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ଉତ୍କଳ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କର କିଛି ଉପନାମ ଦାଶ, ମିଶ୍ର, ରଥ, କର, ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ତ୍ରିପାଠୀ, ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ, ଶର୍ମା, ନାୟକ, ଦାଶଶର୍ମା, ରଥଶର୍ମା, ନନ୍ଦ, ପଣ୍ଡା, ଗ୍ରହାଚାର୍ଯ୍ୟ, ପାଢୀ, ପାଣି, ପାଣିଗ୍ରାହୀ, ପୁଜାପଣ୍ଡା, ବଡ଼ପଣ୍ଡା, ମହାପାତ୍ର, ଶତପଥୀ, ଓତା ଓ ହୋତା ଇତ୍ୟାଦି ।
ଉପକ୍ରମ: ରଥଯାତ୍ରା (ଘୋଷଯାତ୍ରା ଓ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା) । ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟ ଯାତ୍ରା ରୂପେ ପୁରୀର ରଥଯାତ୍ରା ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଏହା ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ଦ୍ୱାଦଶ ଯାତ୍ରା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ । ସମଗ୍ର ଭାରତବର୍ଷରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଯେତେ ପ୍ରକାରର ରଥ ବ୍ୟବହାରରେ ଆସୁଛି, ତାହା ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ତିନି ରଥ ନିର୍ମାଣ ଶୈଳୀ ଅତୀବ ରହସ୍ୟମୟ । ବହୁ ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରୁ ରଥତ୍ରୟର ନିର୍ମାଣ ପଦ୍ଧତି ଶିଳ୍ପଶାସ୍ତ୍ରାନୁମୋଦିତ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଷ ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ ଶ୍ରୀନଅର ସମ୍ମୁଖସ୍ଥ ରଥ ଖଳାରେ ନୂତନ ଭାବେ ତୋନୋଟି ରଥର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ। ଏ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ତଥା ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ, ବିଧି ବିଭାଗ, ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନ, ପୋଲିସ ପ୍ରଶାସନ ଓ ପୌର ପ୍ରଶାସନଦ୍ୱାରା ମିଳିତ ଭାବେ ସମ୍ପାଦିତ ହୋଇଥାଏ। ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ତିନି ଠାକୁରଙ୍କ ପାଇଁ ତିନୋଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରଥର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହି ଆସିଛି । ସାମ୍ୟ ଓ ମୈତ୍ରୀର ପ୍ରତୀକ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ବଡଭାଇ ଶ୍ରୀ ବଳଭଦ୍ର ଯେଉଁ ରଥରେ ବିରାଜମାନ କରି ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିରକୁ ନବ ଦିନ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି, ସେ ରଥର ନାମ ତାଳଧ୍ୱଜ।
ଗୋପୀନାଥ ମହାନ୍ତି (୨୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୧୪- ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୯୧) ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରଥମ ଜ୍ଞାନପୀଠ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ରଚନାସବୁ ଆଦିବାସୀ ଜୀବନଚର୍ଯ୍ୟା ଓ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଧୁନିକତାର ଅତ୍ୟାଚାରକୁ ନେଇ । ତାଙ୍କ ଲେଖାମାନ ଓଡ଼ିଆ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାଷାରେ ଅନୁଦିତ ହୋଇ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି । ତାଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ରଚନା ମଧ୍ୟରେ ପରଜା, ଦାଦିବୁଢ଼ା, ଅମୃତର ସନ୍ତାନ, ଛାଇଆଲୁଅ ଗଳ୍ପ ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ୧୯୮୬ରେ ଗୋପୀନାଥ ମହାନ୍ତି ଆମେରିକାର ସାନ୍ଜୋସ୍ ଷ୍ଟେଟ୍ ୟୁନିଭର୍ସିଟିରେ ସମାଜବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ଭାବେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଶେଷ ଜୀବନ ସେହିଠାରେ କଟିଥିଲା ।
ଗୋପାଳ ଛୋଟରାୟ (୨୦ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୧୬ - ୨୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୦୩) ଜଣେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର । ଓଡ଼ିଶାର ଗୀତିନାଟ୍ୟ, ପାଲା, ଗହନ ଆଦିରେ ସଂସ୍କାର ଆଣିବାରେ ସେ ପ୍ରୟାସ କରିଥିଲେ । ସାଧାରଣ ମଣିଷର ଜୀବନଧାରଣ ଓ ନିତିଦିନିଆ ଚଳଣିକୁ ନେଇ ତାଙ୍କର ନାଟକସବୁ ଜୀବନ୍ତ । ସେ ଶତାଧିକ ମଞ୍ଚ ଓ ବେତାର ନାଟକ ଏବଂ ଅନେକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ସଂଳାପ ରଚନା କରିଛନ୍ତି । ସେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ହିନ୍ଦୀ, ମରାଠୀ ଓ ଗୁଜରାଟୀର ନାଟକକୁ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ରୂପାନ୍ତର କରିଛନ୍ତି ।
କପିଳେନ୍ଦ୍ର ଦେବ (୧୪୩୫–୧୪୬୫, ଜନ୍ମ: କପିଳେନ୍ଦ୍ର ରାଉତ) ଜଣେ ଉତ୍କଳୀୟ ସମ୍ରାଟ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସମୟରେ ଉତ୍କଳର ସୀମା ଉତ୍ତରରେ ଗଙ୍ଗା ନଦୀଠାରୁ ଦକ୍ଷିଣରେ କାବେରୀ ନଦୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ ଥିଲା ।ଯାଏଁ ଅଞ୍ଚଳ ଅଧୀକାର କରି "ଗଜପତି ଗୌଡେଶ୍ବର ନବକୋଟି କର୍ଣ୍ଣାଟ କଳବର୍ଗେଶ୍ୱର ଉପାଧୀ" ପାଇଥିଲେ । ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବଂଶର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ତଥା ପ୍ରଥମ ନରପତି ଥିଲେ । "ଗୌଡ଼େଶ୍ବର"ର ଅର୍ଥ ଗୌଡ଼ ଅର୍ଥାତ୍ ବଙ୍ଗର ଅଧୀଶ୍ବର ଏବଂ "ନବକୋଟି କର୍ଣାଟ କଳବର୍ଗେଶ୍ୱର"ର ଅର୍ଥ କର୍ଣ୍ଣାଟ (ବିଜୟନଗର ସାମ୍ରାଜ୍ଯ) ଏବଂ କଳବର୍ଗ (ବାହମନୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ପୂର୍ବତନ ରାଜଧାନୀ ନାମ ଥିଲା ଗୁଲବର୍ଗା)ର ନଅକୋଟି ଅଧିବାସୀଙ୍କର ପ୍ରଭୁ । ସେ ନିଜକୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପରମ ସେବକ ମଣୁଥିଲେ ଓ ଗଜପତି ଉପାଧିରେ ଭୂଷିତ କରିଥିଲେ ।
ସ୍ୱପ୍ନେଶ୍ୱର ମହାଦେବ ମନ୍ଦିର ଏକ ଭାରତୀୟ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଓ ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାସ୍ଥିତ କେନ୍ଦୁସାହି-ହରିଶଙ୍କରପୁରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ମନ୍ଦିରର ନିର୍ମାଣଶୈଳୀ ଓ ଲୋକକଥା ତଥା ଇତିହାସ ଆଦିରୁ ଏହା ପୁରୀ ଗଜପତି ପ୍ରଥମ ରାମଚନ୍ଦ୍ରଦେବଙ୍କ (୧୫୬୮-୧୬୦୦ କିମ୍ବା ୧୦ମ ଶତାବ୍ଦୀ/ତତୋଧିକ କାଳରୁ) ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିବା ଜଣାଯାଏ । ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର ତଥା ଏକ ହରିହରଙ୍କ ପୀଠ । ଏଠାରେ ପାର୍ଶ୍ୱଦେବଦେବୀ ଭାବେ ବାମପଟେ ଦେବୀ ପାର୍ବତୀ, ପଛପଟେ କାର୍ତ୍ତିକେୟ, ଡାହାଣ ପଟେ ଗଣେଶ, ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ କୋଣରେ ହନୁମାନ ଏବଂ ମନ୍ଦିରର ସମ୍ମୁଖ ଭାଗର ଡାହାଣ ପଟେ ଦେବୀ ରୁଦ୍ରାଣୀ ଓ ବାମ ପଟେ ଗୋପୀନାଥଙ୍କ ବିଗ୍ରହ ରହିଛି |
ଭକ୍ତ ଚରଣ ଦାସ (୧୭୨୯-୧୮୧୩) ଅଷ୍ଟାଦଶ ଶତକର ଅନ୍ୟତମ କବି । ତାଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ନାମ ବୈରାଗୀ ଚରଣ ପଟ୍ଟନାୟକ । ବୈଷ୍ଣବ ଧର୍ମରେ ଦୀକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରି ସେ ନିଜକୁ ଭକ୍ତଚରଣ ଦାସ ନାମରେ ନାମିତ କରିଥିଲେ । ଗୋପ ମଙ୍ଗଳ, ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ, କଳାକଳେବର ଚଉତିଶା ଓ ମନବୋଧ ଚଉତିଶା ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଚନାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ସେ ଜଣେ ଭକ୍ତଭାବାପନ୍ନ କବି ଥିଲେ ଓ ସେ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ରାଜସୁନାଖଳା ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ସାନପଦର ଗ୍ରାମରେ ଗୋଟିଏ ସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ମାଦଳା ପାଞ୍ଜି ଓଡ଼ିଶାରେ ରାଜତ୍ୱ କରୁଥିବା ବିଭିନ୍ନ ରାଜବଂଶର ଏକ ଇତିହାସ ପୋଥି ତଥା ପୁରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାଖରେ ପୂଜିତ । ଖ୍ରୀଷ୍ଟୀୟ ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀଠାରୁ ଉନବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ମଧ୍ୟଭାଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଇତିବୃତ୍ତ ଏଥିରୁ ମିଳିଥାଏ । ରାଜା ଓ ମନ୍ଦିରର ଇତିହାସ ଲେଖିବାପାଇଁ ସଙ୍କଳ୍ପ କରିଥିବା ଲିଖନକାରମାନେ ମଝିରେ ମଝିରେ ବିଭିନ୍ନ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ପ୍ରୟୋଗ କରିବାରେ ଗ୍ରନ୍ଥଟି ସାହିତ୍ୟିକ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଲାଭ କରିପାରିଛି । ଓଡ଼ିଆ ଗଦ୍ୟ ସାହିତ୍ୟର ବିକାଶରେ ଉଭୟ ଭାଷା ଓ ଶୈଳୀ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ମାଦଳାପାଞ୍ଜିର ସ୍ଥାନ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ।
ସଚିନ ରମେଶ ତେନ୍ଦୁଲକର((ଜନ୍ମ-୨୪ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୭୩)ପୂର୍ବତନ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି ଓ ବିଶ୍ୱ କ୍ରିକେଟର ସର୍ବକାଳୀନ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟାଟସମ୍ୟାନ ଭାବରେ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ପରିଚିତ । ସେ ଉଭୟ ଟେଷ୍ଟ ଓ ଦିନିକିଆ କ୍ରିକେଟରେ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ରନ କରିଥିବା କ୍ରିକେଟର । ସେ କ୍ରିକେଟରେ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଶତକ ହାସଲ କରିଥିବ ଖେଳାଳି। ସଚିନ ପ୍ରଥମ ଖେଳାଳି ଭାବେ ଏକ ଦିବସୀୟ କ୍ରିକେଟରେ ଦ୍ୱିଶତକ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ । .
ଗୁରୁ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି (୧୬ ଜୁଲାଇ ୧୯୨୪ - ୨୬ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୪) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି ଥିଲେ । ତାଙ୍କର କେତେକ ଜଣାଶୁଣା କବିତା ସଂକଳନ ଭିତରୁ ନୂତନ କବିତା (୧୯୫୫), ସମୁଦ୍ର ସ୍ନାନ (୧୯୭୦) ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅଭିସାର (୧୯୮୮) ଆଦି ଅନ୍ୟତମ । ୧୯୭୩ରେ ତାଙ୍କୁ ସମୁଦ୍ର ସ୍ନାନ କବିତା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା । ଗୁରୁ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତିଙ୍କ ସମ୍ପର୍କରେ ଗବେଷକ ଓ ସାହିତ୍ୟିକ ଡକ୍ଟର ସନ୍ତୋଷ କୁମାର ନାୟକ କହନ୍ତି, "ଓଡ଼ିଆ କବିତା କ୍ଷେତ୍ରରେ ନବ୍ୟ-ଆଧୁନିକତାର ପ୍ରକୃତ ପ୍ରବର୍ତ୍ତକ ହେଉଛନ୍ତି କବି ମେଜର ଗୁରୁ ପ୍ରସାଦ ମହାନ୍ତି । ସେ ଏକାଧାରରେ ଜଣେ ମେଜର୍ (ଏନ୍.ସି.ସି.
ନବଯୌବନ ବେଶ ଶ୍ରୀଜୀଉମାନେ ଆଷାଢ଼ ଅମାବାସ୍ୟା ତଥା ଉଭା ଅମାବାସ୍ୟା ତିଥିରେ ଧାରଣ କରୁଥିବା ବିଶେଷ ବେଶ ଅଟେ । ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ସ୍ନାନ ପରେ ଠାକୁରମାନେ ଅଣସର ଘରେ ଯାଇ ରହନ୍ତି । ପନ୍ଦର ଦିନ ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କର ଦର୍ଶନ ଲାଭରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୁଅନ୍ତି । ଅଣସର ଶେଷରେ ପୁଣି ସେ ଯେଉଁଦିନ ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ ଦିଅନ୍ତି ତାହାକୁ ନବଯୌବନ ଦର୍ଶନ କହନ୍ତି । ଖଡ଼ି ଲାଗି ଓ ବନକଲାଗି ପରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତିମା ନୂଆ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦିଶୁଥିବାରୁ ଏହାକୁ ନବଯୌବନ କୁହାଯାଇଥାଏ । ଏହି ସମୟରେ ମହାପ୍ରଭୁ ରତ୍ନ ସିଂହାସନକୁ ଆଉ ବିଜେ କରନ୍ତି ନାହିଁ । ନବଯୌବନ ଓ ନେତ୍ରୋତ୍ସବ ପରେ ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଦ୍ୱିତୀୟା ଦିନ ରଥଯାତ୍ରାରେ ଶ୍ରୀଗୁଣ୍ଡିଚା ମନ୍ଦିର ବିଜେ କରନ୍ତି । ନବଯୌବନ ଦର୍ଶନ ଲାଭ ସୁଯୋଗକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ଭକ୍ତମାନେ ବର୍ଷ ବ୍ୟାପି ପ୍ରତୀକ୍ଷା କରିଥାଆନ୍ତି । କେତେକ ସମୟରେ ନେତ୍ରୋତ୍ସବ ଓ ନବଯୌବନ ତିଥିରେ ସାମାନ୍ୟ ଏପଟ ସେପଟ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥାଏ । ନେତ୍ରୋତ୍ସବର ଅର୍ଥ ହେଲା ମହାପ୍ରଭୁମାନଙ୍କ ଚକ୍ଷୁରେ ନବଯୌବନ ବେଶର ଅନ୍ତିମ ସ୍ପର୍ଶ ।
ଅଶୋକ (୩୦୪- ୨୩୨ ଖ୍ରୀ: ପୂ ) ଜଣେ ପ୍ରାଚୀନ ଭାରତର ମୌର୍ଯ୍ୟ ବଂଶୀୟ ସମ୍ରାଟ ଥିଲେ ଯିଏ ୨୬୯ ଖ୍ରୀ: ପୂରୁ ୨୩୨ ଖ୍ରୀ: ପୂ ଭିତରେ ସମଗ୍ର ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶକୁ ନିଜ ଅଧୀନକୁ ନେଇ ଆସି ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ପଶ୍ଚିମରେ ପାକିସ୍ଥାନ ଓ ଆଫଗାନିସ୍ତାନଠାରୁ ପୂର୍ବରେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏବଂ ଉତ୍ତରରେ ପଞ୍ଜାବଠାରୁ ଦକ୍ଷିଣରେ ପାଖାପାଖି ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ ଓ କେରଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ ଥିଲା । ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ରାଜଧାନୀ ପାଟଳୀପୁତ୍ରଠାରେ ଥିଲା । ସେ ବିଧ୍ୱଂସୀ କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧର ତାଣ୍ଡବଲୀଳା ଦେଖିବା ପରେ ଧର୍ମାଶୋକରେ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୋଇ ଯାଇଥିଲେ ଓ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ କରି ଥିଲେ । ସଂସ୍କୃତରେ ଅଶୋକର ଅର୍ଥ ହେଉଛି : "ଯନ୍ତ୍ରଣା ହୀନତା" । ଖୀ. ପୂ. ୨୬୦ରେ ଅଶୋକ କଳିଙ୍ଗ (ବର୍ତ୍ତମାନ ଓଡ଼ିଶା) ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ । ସେ କଳିଙ୍ଗକୁ ପରାସ୍ତ କରି ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖିଥିଲେ, ଯାହା ତାଙ୍କର ପୂର୍ବପୁରୁଷ କରିପାରିନଥିଲେ। । "ଅଶୋକଙ୍କ ପ୍ରତିଫଳନରେ କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧର,ଫଳାଫଳ୧୦୦,୦୦୦ ମୃତ ଏବଂ୧୫୦,୦୦୦ଆହତ, ଯୁଦ୍ଧ ଶେଷରେ ପ୍ରାୟତଃ ୨୦୦,୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ"।। ଅଶୋକ ଖ୍ରୀ.
କଟକ, କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ମୁଖ୍ୟାଳୟ ହେବା ସହିତ ଓଡ଼ିଶାର ଉପ-ରାଜଧାନୀ ତଥା ତତ୍ ସହିତ ରାଜ୍ୟର ସର୍ବପୁରାତନ ନଗର ମଧ୍ୟ । କଟକର ସୁନା, ରୂପା ଓ ହାତୀଦାନ୍ତର ତାରକସି କାମ ସହ ଏହାର ସୂତା ଓ ରେଶମ ଲୁଗା ଶିଳ୍ପ ଏହାକୁ ଏକ ନିଆରା ମାନ୍ୟତା ଦେଇଛି । ୯୮୯ ଖ୍ରୀ.ଅ.ରେ ଗଠିତ ତଥା ରାଜଧାନୀ ଭାବେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ । ଏହି ସହର ପାଖରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର, ପୁରୀ ଓ କୋଣାର୍କର ଅଛି । ୧୯୬୮ରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ଘୋଷିତ ହେବା ଆଗରୁ, ପ୍ରାୟ ନଅ ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି କଟକ ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ରହି ଆସିଥିଲା । କଟକ ଓ ଭୁବନେଶ୍ୱରକୁ ମିଳିତ ଭାବେ ଓଡ଼ିଶାର ଯମଜ ସହର ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।